Matthew 26 (BREBRG)

1Goude m'en devoe Jezuz peurlavaret an holl gomzoù-se, e lavaras d'e ziskibien:When Jesus had finished saying all these things, He told His disciples,

2Gouzout a rit emañ ar Pask a-benn daou zevezh, ha Mab an den a vo gwerzhet evit bezañ staget ouzh ar groaz.“You know that the Passover is two days away, and the Son of Man will be handed over to be crucified.”

3Neuze ar veleien vras, ar skribed hag henaourien ar bobl en em zastumas e porzh ar beleg-meur, anvet Kaifaz,At that time the chief priests and elders of the people assembled in the courtyard of the high priest, whose name was Caiaphas,

4hag en em guzuilhjont evit gouzout penaos kregiñ e Jezuz dre droidell hag e lakaat d'ar marv.and they conspired to arrest Jesus covertly and kill Him.

5Met e lavarent: Arabat e vefe e-pad ar gouel, gant aon na savfe un drubuilh bennak e-touez ar bobl.“But not during the feast,” they said, “or there may be a riot among the people.”

6Jezuz, o vezañ e Betania e ti Simon al lovr,While Jesus was in Bethany in the home of Simon the Leper,

7ur wreg a zeuas d'e gavout gant ul lestr alabastr leun a c'hwezh-vat eus ur priz bras, hag e-pad ma oa ouzh taol, e skuilhas anezhi war e benn.a woman came to Him with an alabaster jar of expensive perfume, which she poured on His head as He reclined at the table.

8An diskibien, o welout-se, a oa droug enno, hag e lavarjont: Perak ar c'holl-se?When the disciples saw this, they were indignant and asked, “Why this waste?

9Rak gallet e vije bet gwerzhañ ar c'hwezh-vat ker, ha reiñ an arc'hant d'ar beorien.This perfume could have been sold at a high price, and the money given to the poor.”

10Met Jezuz, o c'houzout kement-se, a lavaras dezho: Perak e rit poan d'ar wreg-se? Un dra vat he deus graet em c'heñver.Aware of this, Jesus asked, “Why are you bothering this woman? She has done a beautiful deed to Me.

11Rak c'hwi ho po bepred peorien ganeoc'h, met n'ho po ket atav ac'hanon.The poor you will always have with you, but you will not always have Me.

12Rak, pa he deus skuilhet ar c'hwezh-vat-se war va c'horf, he deus graet kement-se evit va beziadur.By pouring this perfume on Me, she has prepared My body for burial.

13Me a lavar deoc'h e gwirionez, penaos el lec'hioù ma vo an aviel-mañ prezeget dre ar bed holl, ar pezh he deus graet a vo ivez lavaret en eñvor anezhi.Truly I tell you, wherever this gospel is preached in all the world, what she has done will also be told in memory of her.”

14Neuze unan eus an daouzek, anvet Judaz Iskariod, a yeas da gavout ar veleien vras,Then one of the Twelve, the one called Judas Iscariot, went to the chief priests

15hag a lavaras: Petra a roit din, ha me en lakaio etre ho taouarn? Int a reas marc'had gantañ eus tregont pezh arc'hant.and asked, “What are you willing to give me if I hand Him over to you?” And they set out for him thirty pieces of silver.

16Diwar neuze e klaskas an tu dereat d'e lakaat etre o daouarn.So from then on Judas looked for an opportunity to betray Jesus.

17Ar c'hentañ deiz eus ar bara hep goell, an diskibien a zeuas da gavout Jezuz hag a lavaras dezhañ: Pelec'h e c'hoantaez e kempennfemp dit evit debriñ ar Pask?On the first day of the Feast of Unleavened Bread, the disciples came to Jesus and asked, “Where do You want us to prepare for You to eat the Passover?”

18Eñ a lavaras: It e kêr da gavout an den-mañ-'n den, ha lavarit dezhañ: Ar Mestr a lavar: Va amzer a zo tost; ober a rin ar Pask ez ti gant va diskibien.He answered, “Go into the city to a certain man and tell him that the Teacher says, ‘My time is near. I will keep the Passover with My disciples at your house.’”

19An diskibien a reas evel m'en devoa Jezuz gourc'hemennet dezho, hag e fichjont ar Pask.So the disciples did as Jesus had directed them and prepared the Passover.

20Pa voe deuet an abardaez, en em lakaas ouzh taol gant an daouzek.When evening came, Jesus was reclining with the twelve disciples.

21E-pad ma tebrent, e lavaras dezho: Me a lavar deoc'h e gwirionez, unan ac'hanoc'h am gwerzho.And while they were eating, He said to them, “Truly I tell you, one of you will betray Me.”

22Gwall-c'hlac'haret e oant, ha pep hini anezho en em lakaas da lavarout dezhañ: Aotrou, ha me eo?They were deeply grieved and began to ask Him one after another, “Surely not I, Lord?”

23Eñ a respontas dezho: An hini en deus lakaet e zorn ganin er plad, hennezh eo am gwerzho.Jesus answered, “The one who has dipped his hand into the bowl with Me will betray Me.

24Mab an den, evit gwir, a ya hervez ar pezh a zo skrivet anezhañ; met gwalleur d'an den ma vo gwerzhet gantañ; gwell e vije d'an den-se, ne vije biken bet ganet.The Son of Man will go just as it is written about Him, but woe to that man by whom He is betrayed. It would be better for him if he had not been born.”

25Judaz, an hini en gwerzhe, o komz, a lavaras: Ha me eo, Mestr? Eñ a lavaras dezhañ: Lavaret ec'h eus.Then Judas, who would betray Him, said, “Surely not I, Rabbi?” Jesus answered, “You have said it yourself.”

26Evel ma tebrent, Jezuz a gemeras bara ha, goude bezañ trugarekaet, e torras anezhañ, hag en roas d'an diskibien, o lavarout: Kemerit, debrit, hemañ eo va c'horf.While they were eating, Jesus took bread, spoke a blessing and broke it, and gave it to the disciples, saying, “Take and eat; this is My body.”

27Kemer a reas ivez an hanaf ha, goude bezañ trugarekaet, en roas dezho, o lavarout: Evit holl dioutañ,Then He took the cup, gave thanks, and gave it to them, saying, “Drink from it, all of you.

28rak hemañ eo va gwad, ar gwad eus an emglev nevez, skuilhet evit kalz, evit pardon ar pec'hedoù.This is My blood of the covenant, which is poured out for many for the forgiveness of sins.

29Me a lavar deoc'h, n'evin mui eus ar frouezh-se eus ar gwini, betek an deiz ma'c'h evin anezhañ nevez ganeoc'h e rouantelezh va Zad.I tell you, I will not drink of this fruit of the vine from now on until that day when I drink it anew with you in My Father’s kingdom.”

30Goude m'o devoe kanet ar c'hantikoù, ez ejont da Venez an Olived.And when they had sung a hymn, they went out to the Mount of Olives.

31Neuze Jezuz a lavaras dezho: Me a vo evidoc'h holl en noz-mañ un abeg da gouezhañ, rak skrivet eo: skeiñ a rin ar pastor, ha deñved ar bagad a vo stlabezet.Then Jesus said to them, “This very night you will all fall away on account of Me. For it is written: ‘I will strike the Shepherd, and the sheep of the flock will be scattered.’

32Met goude ma vin adsavet a varv, ho tiaraogin e Galilea.But after I have risen, I will go ahead of you into Galilee.”

33Pêr, o kemer ar gomz, a lavaras dezhañ: Pa vefes un abeg da gouezhañ evit an holl, evidon-me ne vi biken.Peter said to Him, “Even if all fall away on account of You, I never will.”

34Jezuz a lavaras dezhañ: Me a lavar dit e gwirionez, penaos en noz-mañ memes, a-raok ma kano ar c'hilhog, te az po va dinac'het teir gwech.“Truly I tell you,” Jesus declared, “this very night, before the rooster crows, you will deny Me three times.”

35Pêr a respontas dezhañ: Ha pa vefe ret din mervel ganit, ne zinac'hin ket ac'hanout. Hag an holl ziskibien a lavare ar memes tra.Peter replied, “Even if I have to die with You, I will never deny You.” And all the other disciples said the same thing.

36Neuze Jezuz a zeuas ganto en ul lec'h galvet Getsemane, hag e lavaras d'e ziskibien: Azezit amañ e-pad ma'z in da bediñ ahont.Then Jesus went with His disciples to a place called Gethsemane, and He told them, “Sit here while I go over there and pray.”

37Kemer a reas gantañ Pêr ha daou vab Zebedea, hag e voe leuniet a dristidigezh hag a anken.He took with Him Peter and the two sons of Zebedee and began to be sorrowful and deeply distressed.

38Neuze e lavaras dezho: Trist eo va ene betek ar marv; chomit amañ ha beilhit ganin.Then He said to them, “My soul is consumed with sorrow to the point of death. Stay here and keep watch with Me.”

39O vont un tamm a-raokoc'h, en em daolas war e c'henou d'an douar, hag e pedas o lavarout: Va Zad, ma pellaio an hanaf-se diouzhin, mar gell-se bezañ! Koulskoude neket evel ma fell din, met evel ma fell dit.Going a little farther, He fell facedown and prayed, “My Father, if it is possible, let this cup pass from Me. Yet not as I will, but as You will.”

40Hag e tistroas da gavout e ziskibien, o c'havas kousket, hag e lavaras da Bêr: Ha n'hoc'h eus ket gallet beilhañ un eur ganin?Then Jesus returned to the disciples and found them sleeping. “Were you not able to keep watch with Me for one hour?” He asked Peter.

41Beilhit ha pedit evit na gouezhot ket en temptadur; ar spered a zo buan, met ar c'hig a zo dinerzh.“Watch and pray so that you will not enter into temptation. For the spirit is willing, but the body is weak.”

42Mont a reas adarre un eil gwech, hag e pedas o lavarout: Va Zad, ma ne c'hell ket an hanaf-se mont e-biou din hep ma'c'h evin anezhañ, ra vo graet da volontez!A second time He went away and prayed, “My Father, if this cup cannot pass unless I drink it, may Your will be done.”

43O vezañ distroet, o c'havas adarre kousket, rak o daoulagad a oa pounneraet.And again Jesus returned and found them sleeping, for their eyes were heavy.

44O c'huitaat a reas adarre, hag e pedas evit an trede gwech, o lavarout ar memes komzoù.So He left them and went away once more and prayed a third time, saying the same thing.

45Neuze e tistroas da gavout e ziskibien hag e lavaras dezho: Kouskit bremañ ha diskuizhit! Setu, an eur a zo tost ha Mab an den a zo lakaet etre daouarn ar bec'herien.Then He returned to the disciples and said, “Are you still sleeping and resting? Look, the hour is near, and the Son of Man is betrayed into the hands of sinners.

46Savit, ha deomp, setu, an hini am gwerzh a dosta.Rise, let us go! See, My betrayer is approaching!”

47Evel ma komze c'hoazh, setu Judaz, unan eus an daouzek, a zeuas, ha gantañ ur vandenn vras a dud gant klezeier ha gant bizhier, a-berzh ar veleien vras hag henaourien ar bobl.While Jesus was still speaking, Judas, one of the Twelve, arrived, accompanied by a large crowd armed with swords and clubs, sent from the chief priests and elders of the people.

48An hini en gwerzhe en devoa roet ar sin-mañ: An hini a bokin dezhañ, hennezh eo, krogit ennañ.Now the betrayer had arranged a signal with them: “The One I kiss is the man; arrest Him.”

49Raktal e tostaas ouzh Jezuz, hag e lavaras dezhañ: Salud, Mestr! Hag e pokas dezhañ.Going directly to Jesus, he said, “Greetings, Rabbi!” and kissed Him.

50Jezuz a lavaras dezhañ: Va mignon, evit petra out amañ? Neuze e tostajont, e lakajont o daouarn war Jezuz, hag e krogjont ennañ.“Friend,” Jesus replied, “do what you came for.” Then the men stepped forward, seized Jesus, and arrested Him.

51Ha setu, unan eus ar re a oa gant Jezuz a astennas e zorn, a dennas e gleze, a skoas servijer ar beleg-meur, hag a droc'has e skouarn dezhañ.At this, one of Jesus’ companions drew his sword and struck the servant of the high priest, cutting off his ear.

52Neuze Jezuz a lavaras dezhañ: Laka da gleze en e lec'h; rak an holl re a gemero ar c'hleze, a varvo dre ar c'hleze.“Put your sword back in its place,” Jesus said to him. “For all who draw the sword will die by the sword.

53Ha soñjal a rez na c'hellfen ket pediñ va Zad, hag e rofe din raktal ouzhpenn daouzek lejion aeled?Are you not aware that I can call on My Father, and He will at once put at My disposal more than twelve legions of angels?

54Penaos eta e vefe peurc'hraet ar Skriturioù a lavar e tle an traoù c'hoarvezout evel-se?But how then would the Scriptures be fulfilled that say it must happen this way?”

55D'an ampoent-se, Jezuz a lavaras d'ar vandenn-se: Deuet oc'h er-maez evel war-lerc'h ul laer, gant klezeier ha gant bizhier, evit kregiñ ennon. Bemdez e oan azezet en ho touez, o kelenn en templ, ha n'hoc'h eus ket va c'hemeret.At that time Jesus said to the crowd, “Have you come out with swords and clubs to arrest Me as you would an outlaw? Every day I sat teaching in the temple courts, and you did not arrest Me.

56Met kement-se a zo c'hoarvezet evit ma vo peurc'hraet ar pezh a zo bet skrivet gant ar brofeded. Neuze e holl ziskibien, o vezañ e zilezet, a dec'has kuit.But this has all happened so that the writings of the prophets would be fulfilled.” Then all the disciples deserted Him and fled.

57Ar re o devoa kemeret Jezuz, a gasas anezhañ da di Kaifaz, ar beleg-meur, e-lec'h ma oa en em zastumet ar skribed hag an henaourien.Those who had arrested Jesus led Him away to the house of Caiaphas the high priest, where the scribes and elders had gathered.

58Pêr a heulias anezhañ a-bell betek porzh ar beleg-meur. Hag, o vezañ aet e-barzh, ec'h azezas gant ar vevelien, evit gwelout penaos ec'h echufe kement-se.But Peter followed Him at a distance, right up to the courtyard of the high priest. And he went in and sat down with the guards to see the outcome.

59Neuze, ar veleien vras, an henaourien, hag an holl sanedrin a glaske ur falstesteni bennak a-enep Jezuz, evit e lakaat d'ar marv.Now the chief priests and the whole Sanhedrin were seeking false testimony against Jesus in order to put Him to death.

60Hogen ne gavent ket, petra bennak ma teuas meur a fals-test. En diwezh, e teuas daou fals-test, hag a lavaras:But they did not find any, though many false witnesses came forward. Finally two came forward

61Hemañ en deus lavaret: Me a c'hell diskar templ Doue, hag en adsevel e tri devezh.and declared, “This man said, ‘I am able to destroy the temple of God and rebuild it in three days.’”

62Ar beleg-meur a savas hag a lavaras dezhañ: Ha ne respontez netra? Petra a dest an dud-se en da enep?So the high priest stood up and asked Him, “Have You no answer? What are these men testifying against You?”

63Met Jezuz a davas. Ar beleg-meur a lavaras dezhañ: Da bediñ a ran, en anv an Doue bev, da lavarout deomp mar dout ar C'hrist, Mab Doue.But Jesus remained silent. Then the high priest said to Him, “I charge You under oath by the living God: Tell us if You are the Christ, the Son of God.”

64Jezuz a lavaras dezhañ: E lavaret ec'h eus; ouzhpenn, e lavaran deoc'h, e welot hiviziken Mab an den azezet a-zehou da c'halloud Doue, hag o tont war goabr an neñv.“You have said it yourself,” Jesus answered. “But I say to all of you, from now on you will see the Son of Man sitting at the right hand of Power and coming on the clouds of heaven.”

65Neuze ar beleg-meur a rogas e zilhad, en ur lavarout: Touet en deus! Da betra hon eus mui ezhomm a destoù? Klevet hoc'h eus e ledoued;At this, the high priest tore his clothes and declared, “He has blasphemed! Why do we need any more witnesses? Look, now you have heard the blasphemy.

66petra a soñjit a-se? Respont a rejont: Din eo da vervel.What do you think?” “He deserves to die,” they answered.

67Neuze e krañchjont ouzh e zremm hag e rojont dezhañ karvanadoù ha jodadoù,Then they spit in His face and struck Him. Others slapped Him

68o lavarout: Diougan deomp, Krist, piv eo an hini en deus skoet ganit?and said, “Prophesy to us, Christ! Who hit You?”

69Koulskoude, Pêr a oa azezet en diavaez, er porzh; ur vatezh a dostaas outañ en ur lavarout: Te ivez, te a oa gant Jezuz ar Galilead.Meanwhile, Peter was sitting out in the courtyard, and a servant girl came up to him. “You also were with Jesus the Galilean,” she said.

70Met eñ a nac'has dirak an holl, o lavarout: N'ouzon ket petra a lavarez;But he denied it before them all: “I do not know what you are talking about.”

71Evel ma'z ae etrezek an nor, ur vatezh all a welas anezhañ, hag a lavaras d'ar re a oa eno: Hemañ a oa ivez gant Jezuz a Nazared.When Peter had gone out to the gateway, another servant girl saw him and said to the people there, “This man was with Jesus of Nazareth.”

72Eñ a nac'has adarre gant ul ledoued: N'anavezan ket an den-se.And again he denied it with an oath: “I do not know the man!”

73Ur pennad goude, ar re a oa eno a dostaas hag a lavaras da Bêr: Evit gwir te a zo eus an dud-se, rak da anavezout a reer diouzh da yezh.After a little while, those standing nearby came up to Peter. “Surely you are one of them,” they said, “for your accent gives you away.”

74Neuze en em lakaas da zroukpediñ ha da douiñ, o lavarout: N'anavezan ket an den-se. Raktal ar c'hilhog a ganas;At that he began to curse and swear to them, “I do not know the man!” And immediately a rooster crowed.

75ha Pêr en devoe soñj eus ar gomz en devoa Jezuz lavaret: A-raok ma kano ar c'hilhog, ez po va dinac'het teir gwech. Hag o vezañ aet er-maez, e ouelas gant c'hwervder.Then Peter remembered the word that Jesus had spoken: “Before the rooster crows, you will deny Me three times.” And he went outside and wept bitterly.

Matthew 26

You’ve read Matthew 26

Go deeper

Matthew 26

You’ve read Matthew 26

Go deeper