Genesis 37 (HIL)

1Nagpabilin si Jacob sa pag-estar sa Canaan, ang lugar nga gin-estaran man anay sang iya amay.Now Jacob lived in the land where his father had resided, the land of Canaan.

2Kag amo ini ang estorya parte sa pamilya ni Jacob: Sang nagaedad na si Jose sing 17 ka tuig, nagabantay siya sang mga kasapatan kaupod sang iya mga utod nga mga anak ni Bilha kag ni Zilpa, nga mga asawa sang iya amay. Ginsugid ni Jose sa iya amay ang mga malain nga ginpanghimo sang iya mga utod.This is the account of Jacob. When Joseph was seventeen years old, he was tending the flock with his brothers, the sons of his father’s wives Bilhah and Zilpah, and he brought their father a bad report about them.

3Mas palangga ni Jacob si Jose sang sa iban niya nga mga anak, tungod kay tigulang na siya sang natawo si Jose. Gani ginpatahian niya si Jose sang matahom kag malaba nga bayo.Now Israel loved Joseph more than his other sons, because Joseph had been born to him in his old age; so he made him a robe of many colors.

4Pero pagkakita sang mga utod ni Jose nga mas palangga siya sang ila amay sang sa ila, nangakig sila kay Jose kag ginhambalan nila siya sang masakit nga mga estorya.When Joseph’s brothers saw that their father loved him more than any of them, they hated him and could not speak a kind word to him.

5Karon nagdamgo si Jose. Sang pagsugid niya sang iya damgo sa iya mga utod, nangakig pa gid sila tapat sa iya.Then Joseph had a dream, and when he told it to his brothers, they hated him even more.

6Kay amo ini ang ginsugid niya, “Nagdamgo akoHe said to them, “Listen to this dream I had:

7nga samtang didto kita sa uma nga nagapamugkos sang mga uhay, hinali lang nga nagtindog ang akon binugkos kag ginpalibutan sang inyo mga binugkos nga nagasaludo.”We were binding sheaves of grain in the field, and suddenly my sheaf rose and stood upright, while your sheaves gathered around and bowed down to mine.”

8Nagsiling ang iya mga utod, “Ano? Mangin hari ka kag magapangulo sa amon?” Gani nangakig pa gid sila kay Jose.“Do you intend to reign over us?” his brothers asked. “Will you actually rule us?” So they hated him even more because of his dream and his statements.

9Nagdamgo liwat si Jose kag ginsugid naman niya sa iya mga utod. Siling niya, “Nagdamgo naman ako nga nakita ko ang adlaw, ang bulan, kag ang onse ka bituon nga nagasaludo sa akon.”Then Joseph had another dream and told it to his brothers. “Look,” he said, “I had another dream, and this time the sun and moon and eleven stars were bowing down to me.”

10Ginsugid man ni Jose ang iya damgo sa iya amay pero nangakig man ang iya amay sa iya. Siling niya, “Ano ang buot mo silingon? Nga kami sang imo iloy kag sang imo mga utod magasaludo sa imo?”He told his father and brothers, but his father rebuked him and said, “What is this dream that you have had? Will your mother and brothers and I actually come and bow down to the ground before you?”

11Nahisa ang mga utod ni Jose sa iya, pero si Jacob iya gintago lang niya ini nga butang sa iya tagipusuon.And his brothers were jealous of him, but his father kept in mind what he had said.

12Isa sadto ka adlaw, nagkadto ang mga utod ni Jose sa Shekem para magbantay sang mga sapat sang ila amay.Some time later, Joseph’s brothers had gone to pasture their father’s flocks near Shechem.

13Karon, nagsiling si Jacob kay Jose, “Ang imo mga utod didto sa Shekem nga nagabantay sang mga sapat. Magkadto ka didto kag tan-awon mo kon bala maayo man ang kahimtangan sang imo mga utod kag sang mga sapat. Balik ka dayon kag sugiri ako.” Nagsabat si Jose, “Huo, tay.” Gani halin sa Kapatagan sang Hebron, nagkadto si Jose sa Shekem.Israel said to him, “Are not your brothers pasturing the flocks at Shechem? Get ready; I am sending you to them.” “I am ready,” Joseph replied.

15Sang didto na siya nga nagalibot-libot sa latagon, may tawo nga nagpamangkot sa iya kon ano ang iya ginapangita.a man found him wandering in the field and asked, “What are you looking for?”

16Nagsabat siya, “Ginapangita ko ang akon mga utod. Nakahibalo ka bala kon diin sila nagapahalab?”“I am looking for my brothers,” Joseph replied. “Can you please tell me where they are pasturing their flocks?”

17Nagsiling ang tawo, “Wala na sila diri. Nabatian ko nga makadto kuno sila sa Dotan.” Gani nag-apas si Jose kag nakita niya sila didto sa Dotan.“They have moved on from here,” the man answered. “I heard them say, ‘Let us go to Dothan.’” So Joseph set out after his brothers and found them at Dothan.

18Malayo pa si Jose nakita na siya sang iya mga utod. Kag sa wala pa siya makaabot, ginplanohan na nila nga patyon siya.Now Joseph’s brothers saw him in the distance, and before he arrived, they plotted to kill him.

19Siling nila, “Ara na ang paladamgo.“Here comes that dreamer!” they said to one another.

20Dali, patyon ta siya kag ihulog dayon sa isa sining mga buho nga pulunduhan sang tubig. Silingon ta lang nga ginpatay siya sang mabangis nga sapat. Kag tan-awon ta abi kon matuman ang iya mga damgo.”“Come now, let us kill him and throw him into one of the pits. We can say that a vicious animal has devoured him. Then we shall see what becomes of his dreams!”

21Pero pagkabati ni Reuben sang ila plano, gintinguhaan niya nga luwason si Jose. Siling niya, “Indi ta lang siya pagpatyon.When Reuben heard this, he tried to rescue Joseph from their hands. “Let us not take his life,” he said.

22Ihulog lang ninyo siya sa buho diri sa kamingawan, pero indi gid ninyo siya pagpatyon.” Ginsiling ato ni Reuben tungod kay plano na niya nga luwason si Jose kag ibalik sa ila amay.“Do not shed his blood. Throw him into this pit in the wilderness, but do not lay a hand on him.” Reuben said this so that he could rescue Joseph from their hands and return him to his father.

23Gani pag-abot ni Jose, gin-ubahan nila siya sadtong iya bayo nga matahom kag malaba,So when Joseph came to his brothers, they stripped him of his robe—the robe of many colors he was wearing—

24kag ginhulog sa buho nga pulunduhan sang tubig. Pero wala sadto sang tubig ang buho.and they took him and threw him into the pit. Now the pit was empty, with no water in it.

25Samtang nagakaon sila, may nalantawan sila nga mga negosyante nga Ishmaelinhon nga naghalin sa Gilead. Ang ila mga camel may karga nga mga panakot, bulong, kag pahamot nga dal-on sa Egypt.And as they sat down to eat a meal, they looked up and saw a caravan of Ishmaelites coming from Gilead. Their camels were carrying spices, balm, and myrrh on their way down to Egypt.

26Nagsiling si Juda sa iya mga utod, “Ano bala ang aton makuha kon patyon ta ang aton utod kag tago-taguon ang iya kamatayon?Then Judah said to his brothers, “What profit will we gain if we kill our brother and cover up his blood?

27Ang maayo pa siguro ibaligya ta siya sa sinang mga Ishmaelinhon. Indi ta siya pagpatyon kay utod naton siya.” Nagsugot ang mga utod ni Juda sa iya.Come, let us sell him to the Ishmaelites and not lay a hand on him; for he is our brother, our own flesh.” And they agreed.

28Gani pag-agi sang mga negosyante nga Ishmaelinhon, nga ang ila tribo Midianhon, ginbatak nila si Jose halin sa buho kag ginbaligya nila siya sa kantidad nga 20 ka bilog nga pilak. Kag gindala si Jose sang mga Ishmaelinhon sa Egypt.So when the Midianite traders passed by, his brothers pulled Joseph out of the pit and sold him for twenty shekels of silver to the Ishmaelites, who took him to Egypt.

29Sang pagbalik ni Reuben sa buho, wala na didto si Jose, gani gin-gisi niya ang iya bayo sa kasubo.When Reuben returned to the pit and saw that Joseph was not there, he tore his clothes,

30Dayon nagbalik siya sa iya mga utod kag nagsiling, “Wala na didto ang aton manghod. Paano na ako makapuli karon didto kay tatay?”returned to his brothers, and said, “The boy is gone! What am I going to do?”

31Nagpatay sila sang kanding kag gintusmog nila sa dugo ang bayo ni Jose.Then they took Joseph’s robe, slaughtered a young goat, and dipped the robe in its blood.

32Dayon gindala nila ang bayo ni Jose sa ila amay kag nagsiling, “Nakita namon ini. Tan-awa abi kon kay Jose ini ukon indi.”They sent the robe of many colors to their father and said, “We found this. Examine it to see whether it is your son’s robe or not.”

33Nakilala dayon ni Jacob ang bayo. Siling niya, “Iya ina! Ginpatay siya sang mabangis nga sapat! Sigurado gid nga ginus-ab siya sang sapat.”His father recognized it and said, “It is my son’s robe! A vicious animal has devoured him. Joseph has surely been torn to pieces!”

34Gin-gisi dayon ni Jacob ang iya bayo kag nagsuksok sang sako sa pagpakita sang iya pagpangasubo. Pila gid ka adlaw ang iya pagpangasubo para iya anak.Then Jacob tore his clothes, put sackcloth around his waist, and mourned for his son many days.

35Gin-uloulohan siya sang tanan niya nga mga anak pero sige gid gihapon ang iya pangasubo. Siling niya, “Pabay-i lang bala ninyo ako! Mapatay ako nga nagapangasubo tungod sa pagkapatay sang akon anak.” Kag padayon ang iya paghibi tungod kay Jose.All his sons and daughters tried to comfort him, but he refused to be comforted. “No,” he said. “I will go down to Sheol mourning for my son.” So his father wept for him.

36Karon didto sa Egypt, ginbaligya sang mga Midianhon si Jose kay Potifar nga isa sa mga opisyal sang hari sang Egypt. Kapitan siya sang mga guwardya sa palasyo.Meanwhile, the Midianites sold Joseph in Egypt to Potiphar, an officer of Pharaoh and captain of the guard.

Genesis 37

You’ve read Genesis 37

Go deeper

Genesis 37

You’ve read Genesis 37

Go deeper