Opened
By The Kingdom Tribe (TKT).
Built by Paruto.
v2.16.0
Skip to content
Opened
en
Loading
Today
Ask
Read
Journey
More
Loading
Loading chapter
Loading chapter
Mark
Mark
12
MSY2020
BSB
A
a
Mark 12
12
Mark
Jerusalem
Aruamu Bible
Jesus
, person
David
, person
Caesar
, person
Israel
, person
Moses
, person
Abraham
, person
Isaac
, person
Aruamu Bible
Berean Standard Bible
1
MSY2020
Ezɨ Iesus akar isɨn zuibar Judan gumazir dapanibav gei, “Gumazir mam wainɨn azenim oparigha an dɨvazim aghui. Egha wainɨn ovɨziba mɨrmɨramin itarim gɨkuigha, pɨn ikɨ wainɨn azenimɨn ganamin dɨpenimɨn ingari. Egha a wainɨn azenim isa wainɨn azenimɨn ganamin gumazir mabagh anɨngi. (Eghtɨ me gɨn wain taba uam a ikaragham.) Egha saghon igharagha ghu.
BSB
BSB:
Then Jesus began to speak to them in parables:
“A man planted a vineyard. He put a wall around it, dug a wine vat, and built a watchtower. Then he rented it out to some tenants and went away on a journey.
2
MSY2020
Ezɨ wainɨn ovɨziba kuaramin dughiam otozɨ, wainɨn azenir ghuavim ingangarir gumazir mam amadazɨ a wainɨn ovɨzitaba iniasa wainɨn azenimɨn garir gumaziba bagha ghu.
BSB
BSB:
At harvest time, he sent a servant to the tenants to collect his share of the fruit of the vineyard.
3
MSY2020
Ezɨ me an suiragha, a mɨsuegha anemadazɨ a dafarir kɨnibar uamategha ghu.
BSB
BSB:
But they seized the servant, beat him, and sent him away empty-handed.
4
MSY2020
Ezɨ azenir ghuavim, ingangarir gumazir igharazim amadazɨ, me a mɨsogha an dapanim abigha aghumsɨzir arazibar a gami.
BSB
BSB:
Then he sent them another servant, and they struck him over the head and treated him shamefully.
5
MSY2020
Ezɨ a ua mɨkezim amada, ezɨ ingangarir gumazir kam, me uaghan a mɨsoghezɨ an areme. Ezɨ a ingangarir gumazir avɨrir igharazir maba amangi, ezɨ maba me pura me mɨsoke, egha maba me me mɨsoghezɨ me ariaghire.
BSB
BSB:
He sent still another, and this one they killed. He sent many others; some they beat and others they killed.
6
MSY2020
“Ezɨ an otarir kamran a bar ifongezir abuananam itima an anemangasa. A bar men gɨn anemaga kamaghɨn mɨgɨa ghaze, ‘Me nan otarimɨn akam baregh deragh a damuam.’ Egha anemadazɨ a ghu.
BSB
BSB:
Finally, having one beloved son, he sent him to them. ‘They will respect my son,’ he said.
7
MSY2020
Ezɨ wainɨn azenimɨn garir gumaziba kamaghɨn uariv gei, ‘Kar gɨn wainɨn azenir kam iniamin otarim. Aria, e uari inigh a mɨsueghtɨ an aremeka. Egh wainɨn azenir kam, e an ghuaviba ikegham.’
BSB
BSB:
But the tenants said to one another, ‘This is the heir. Come, let us kill him, and the inheritance will be ours.’
8
MSY2020
Egha me an suiragha a mɨsoghezɨ an areme. Ezɨ me a isava wainɨn azenimɨn azenan anekuni.
BSB
BSB:
So they seized the son, killed him, and threw him out of the vineyard.
9
MSY2020
“Ezɨ wainɨn azenimɨn ghuavim bar manmaghɨra damuam? A izɨ wainɨn azenimɨn garir gumazir kabav soghtɨma me arɨmɨghiram. Egh wainɨn azenim isɨva igharaz darazir anɨngam.
BSB
BSB:
What then will the owner of the vineyard do? He will come and kill those tenants and give the vineyard to others.
10
MSY2020
Ia Godɨn Akɨnafarimɨn osizirir kamɨn ganiz, o puvatɨ? “ ‘Kar dɨpenir akɨnir ingangarir gumaziba aghuazim, a datɨrɨghɨn dɨpenim aterir guarim gava. Kar Ekiam arazir kam gami, ezɨ an en ganganimɨn bar dera.’ ”
BSB
BSB:
Have you never read this Scripture: ‘The stone the builders rejected has become the cornerstone.
12
MSY2020
Ezɨ me fo an akar isɨn zuim me gasara, ezɨ kamaghɨn me an suiragh a iniasa tuaviba buri. Egha me an suighasa gumazamizibar atiatigha, anetegha ghue.
BSB
BSB:
At this, the leaders sought to arrest Jesus, for they knew that He had spoken this parable against them. But fearing the crowd, they left Him and went away.
13
MSY2020
Egha gɨn Judan gumazir dapaniba Farisin maba ko Herotɨn gɨn zuir marazi amadazɨ, me Iesusɨn mɨgɨrɨgɨar otevitamɨn suighasa ize.
BSB
BSB:
Later, they sent some of the Pharisees and Herodians to catch Jesus in His words.
14
MSY2020
Me izegha kamaghɨn mɨgei, “Tisa, e fo nɨ guizbangɨra bizibav geir gumazim. Nɨ Godɨn Arazibar gumazamizibar sure gamua guizbangɨra me mɨgei. Nɨ tavɨn nɨghnɨzimɨn gɨn zuir puvatɨ. Akar vamɨra nɨ gumazamizir ziaba itiba, ko gumazamizir kɨniba uaghara, me mɨgei. Nɨ e mɨkɨm, Judan Araziba manmaghɨn mɨgei? E dagɨaba isɨva Atrivim Sisar danɨngtɨma, arazir kam Godɨn damazimɨn dera, o puvatɨ?”
BSB
BSB:
“Teacher,” they said, “we know that You are honest and seek favor from no one. Indeed, You are impartial and teach the way of God in accordance with the truth. Is it lawful to pay taxes to Caesar or not? Should we pay them or not?”
15
MSY2020
Ezɨ Iesus men ifavarim gɨfogha kamaghɨn men azara, “Ia tizim bagha na gifari? Dagɨatam na bagh a inigh izɨtɨ kɨ an ganika.”
BSB
BSB:
But Jesus saw through their hypocrisy and said,
“Why are you testing Me? Bring Me a denarius to inspect.”
16
MSY2020
Ezɨ me dagɨam a bagha a inigha izezɨ a men azara, “Tinan nedazim ko ziamra kara?” Ezɨ me kamaghɨn Iesus ikara, “Sisarɨn nedazim.”
BSB
BSB:
So they brought it, and He asked them,
“Whose image is this? And whose inscription?”
“Caesar’s,” they answered.
17
MSY2020
Ezɨ Iesus kamaghɨn me mɨgei, “Kamaghɨra, ia Sisarɨn biziba isɨ Sisar danɨng, egh Godɨn biziba isɨ, God danɨng.” Ezɨ me an ikarvazimɨn dɨgavir kuram gami.
BSB
BSB:
Then Jesus told them,
“Give to Caesar what is Caesar’s, and to God what is God’s.”
And they marveled at Him.
18
MSY2020
Ezɨ Sadyusiba, kamaghɨn nɨghnɨsi, gumazim aremegh ua dɨkavighan kogham. Egha me azangsɨzir mam sara Iesus bagha ize.
BSB
BSB:
Then the Sadducees, who say there is no resurrection, came to Jesus and questioned Him:
19
MSY2020
Me izegha kamaghɨn an azara, “Tisa, Moses fomɨra kamaghɨn e bagha osiri, gumazim ovegh uan amuim ategh egh boriba puvatɨghtɨ, an aveghbuam an amuir odiarimɨn ikɨva a bagh boriba iniam.
BSB
BSB:
“Teacher, Moses wrote for us that if a man’s brother dies and leaves a wife but no children, the man is to marry his brother’s widow and raise up offspring for him.
20
MSY2020
Ezɨ dughiar mamɨn 7plan aveghbuaba iti. Avebam amuimɨn ikia boriba puvatɨgha aremezɨ, ua avebamra irim an ikia boriba puvatɨghava uaghan areme. Ezɨ mɨkezim kamaghɨram ami.
BSB
BSB:
Now there were seven brothers. The first one married and died, leaving no children.
22
MSY2020
Ezɨ 7plan aveghbuar kaba bar me an ikia, boritaba inizir puvatɨgha ariaghire. Ezɨ abuan, amizim uaghan areme.
BSB
BSB:
In this way, none of the seven left any children. And last of all, the woman died.
23
MSY2020
Aveghbuar 7pla an ike. Egh kamaghɨn gumazamiziba ua dɨkavamin dughiamɨn, amizir kam tinan amuimra?”
BSB
BSB:
In the resurrection, then, whose wife will she be? For all seven were married to her.”
24
MSY2020
Ezɨ Iesus kamaghɨn me ikaragha ghaze, “Ia Godɨn Akɨnafarimɨn itir akam gɨfozir puvatɨgha, uaghan Godɨn gavgavim gɨfozir puvatɨ. Kamaghɨn, ia paza mɨgei.
BSB
BSB:
Jesus said to them,
“Aren’t you mistaken, because you do not know the Scriptures or the power of God?
25
MSY2020
Ariaghireziba dɨkavamin dughiam paba amuibar ikian kogham, uaghan me amuiba isɨ pabar arɨghan kogham. Me enselbar mɨn Godɨn Nguibamɨn ikiam.
BSB
BSB:
When the dead rise, they will neither marry nor be given in marriage. Instead, they will be like the angels in heaven.
26
MSY2020
“Ezɨ ariaghireziba ua dɨkavizir bizim bagha, ia Mosesɨn Akɨnafarimɨn aven temer isizimɨn eghaghanim ia an ganiz, o puvatɨ? Eghaghanir kamɨn, God kamaghɨn Moses mɨkeme, ‘Kɨ Abraham, ko Aisak ko Jekopɨn God.’
BSB
BSB:
But concerning the dead rising, have you not read about the burning bush in the Book of Moses, how God told him, ‘I am the God of Abraham, the God of Isaac, and the God of Jacob’?
27
MSY2020
God gumazamizibar ariaghirezibar God puvatɨ, a gumazamizir angamɨra itibar God. Ia bar paza nɨghnɨgha mɨgei.”
BSB
BSB:
He is not the God of the dead, but of the living. You are badly mistaken!”
28
MSY2020
Ezɨ Judan Arazibagh fozir gumazir mam izima Sadyusiba Iesus ko uari adozima, a me barasi. An orazima Iesus ikarvazir aghuim me ganɨngizɨma, a Iesusɨn azara, “Godɨn Akar Gavgavir manamra maba bar dagh afira egha faraghavɨra iti?”
BSB
BSB:
Now one of the scribes had come up and heard their debate. Noticing how well Jesus had answered them, he asked Him, “Which commandment is the most important of all?”
29
MSY2020
Ezɨ Iesus a ikaragha ghaze, “Akar Gavgavir bar ekiamra kara: ‘Israelia, ia deravɨram oragh. Ekiam, a bar uabɨra ian God. Eghtɨ ia bar uan navir averiaba ko uan duaba ko uan nɨghnɨziba ko uan gavgaviba sara bar a gifongegh.’
BSB
BSB:
Jesus replied,
“This is the most important: ‘Hear, O Israel, the Lord our God, the Lord is One.
31
MSY2020
Ezɨ Akar Gavgavir anarɨra irimra kara, ‘Nɨ uabɨra uabɨ gifongezɨ moghɨn, nɨ gumazamizir igharazibagh ifongegh.’ Ua arazitam, arazir kamningɨn mɨn ekevegha aning gafirazir puvatɨ.”
BSB
BSB:
The second is this: ‘Love your neighbor as yourself.’ No other commandment is greater than these.”
32
MSY2020
Ezɨ gumazir kam kamaghɨn Iesus ikara, “Nɨ guizbangɨra mɨgɨa ghaze, God uabɨra, tav ua itir puvatɨ.
BSB
BSB:
“Right, Teacher,” the scribe replied. “You have stated correctly that God is One and there is no other but Him,
33
MSY2020
E uan navir averiam ko, uan nɨghnɨzim ko uan gavgavimɨn Ekiam gifongegh, egh uabɨ gifongezɨ moghɨn, gumazamizir igharazibagh ifongegh. E arazir kamningɨn gɨn mangɨtɨ, arazir kamning ofan me bar avimɨn tueba ko ofa damuamin biziba bar dagh afiragham.”
BSB
BSB:
and to love Him with all your heart and with all your understanding and with all your strength, and to love your neighbor as yourself. This is more important than all burnt offerings and sacrifices.”
34
MSY2020
Iesus orazima a deravɨra mɨkemezɨ, Iesus a mɨgei, “Nɨ God biziba bar dagh ativagh dar ganamin dughiamɨn saghon itir puvatɨ.” Egha datɨrɨghɨn tav ua azangsɨzitam Iesusɨn azangan atiatingi.
BSB
BSB:
When Jesus saw that the man had answered wisely, He said,
“You are not far from the kingdom of God.”
And no one dared to question Him any further.
35
MSY2020
Egha Iesus Godɨn Dɨpenir mɨriamɨn gumazamizibar sure gamua, men azara, “Manmagh amizɨ Judan Arazibagh fozir gumaziba kamaghɨn mɨgɨa ghaze, Krais, God Uam E Iniasa Mɨsevezir Gumazim, a Devitɨn Ovavim?
BSB
BSB:
While Jesus was teaching in the temple courts, He asked,
“How can the scribes say that the Christ is the Son of David?
36
MSY2020
Devit uabɨ, Godɨn Duam nɨghnɨzir kam a ganɨngizɨ, a kamaghɨn mɨkeme: “ ‘Ekiam, nan Ekiam mɨgɨa ghaze, “Nɨ nan agharir guvimɨn daperagh ikɨ mangɨtɨ, kɨ nɨn apaniba dɨkabɨragh me isɨ nɨn dafarim datɨghtɨ, me nɨn dagarimningɨn apengan ikiam.” ’
BSB
BSB:
Speaking by the Holy Spirit, David himself declared: ‘The Lord said to my Lord, “Sit at My right hand until I put Your enemies under Your feet.”’
37
MSY2020
“Egha Devit uabɨ ‘Ekiam’ gumazir kam gatɨ. Ezɨ manmaghɨn amizɨ a ua Devitɨn Ovavim?” Ezɨ gumazamizir avɨriba an mɨgɨrɨgɨaba baregha bar akonge.
BSB
BSB:
David himself calls Him ‘Lord.’ So how can He be David’s son?”
And the large crowd listened to Him with delight.
38
MSY2020
Ezɨ Iesus gumazamizibar sure gamua kamaghɨn mɨgei, “Ia Judan Arazibagh fozir gumaziba bagh ganigh. Me korotiar ruaribar aghuigh darutɨ gumazamiziba maketɨn danganibar ziar ekiaba me danɨngasa, me bar ifonge.
BSB
BSB:
In His teaching Jesus also said,
“Watch out for the scribes. They like to walk around in long robes, to receive greetings in the marketplaces,
39
MSY2020
Egh God ko mɨgeir dɨpenibar aven dabirabir aghuariba iniva, egh isar ekiabar dughiabar, me danganir ziaba itiba iniasa bar ifonge.
BSB
BSB:
and to have the chief seats in the synagogues and the places of honor at banquets.
40
MSY2020
Me amuir odiaribagh ifarava men dɨpeniba okɨa, ghaze e dera. Egha gumazamiziba men ziaba fasa, me God ko mɨgɨa mɨgɨrɨgɨar ruaribagh ami. Kamaghɨn amir gumaziba, men ivezir kuram gumazamizir arazir kurabagh amibar ivezim bar a gafiragham.”
BSB
BSB:
They defraud widows of their houses, and for a show make lengthy prayers. These men will receive greater condemnation.”
41
MSY2020
Egha Iesus ghua dagɨaba arɨzir danganimɨn boroghɨn aperaghav ikia gumazamizir avɨribar garima me uan dagɨaba isa Godɨn Dɨpenimɨn dagɨaba arɨzir danganimɨn a da arɨsi. Gumazamizir dagɨar avɨriba itiba dagɨar avɨriba arɨsi.
BSB
BSB:
As Jesus was sitting opposite the treasury, He watched the crowd putting money into it. And many rich people put in large amounts.
42
MSY2020
Ezɨ biziba puvatɨzir amuir odiarir mam iza dagɨar muziarir pumuning atɨ, ezɨ aning dagɨar rubuzir muziarir vamɨran mɨn ghu.
BSB
BSB:
Then one poor widow came and put in two small copper coins, which amounted to a small fraction of a denarius.
43
MSY2020
Ezɨ Iesus uan suren gumazibar diagha kamaghɨn me mɨgei, “Kɨ guizbangɨra ia mɨgei, biziba puvatɨzir amuir odiarir kam dagɨar muziarir pumuning dagɨaba arɨzir danganim gatɨ, ezɨ an dagɨar pumuning gumazir igharaziba arɨghizir dagɨabagh afira.
BSB
BSB:
Jesus called His disciples to Him and said,
“Truly I tell you, this poor widow has put more than all the others into the treasury.
44
MSY2020
Me uan dagɨar avɨribar amodoghɨn dagɨar muziariba anɨngi. Ezɨ a uan dabirabir onganarazimɨn mɨrara dagɨar muziarir abuananam atɨ.”
BSB
BSB:
For they all contributed out of their surplus, but she out of her poverty has put in all she had to live on.”
Chapter complete
You’ve read Mark 12
Chapter 12 of 16 in Mark
Up next
Mark 13
Read Mark 13
Back to Mark 11
Go Deeper
Commentary
What the commentators say on Mark 12
A question this chapter raises
Doesn’t “the LORD is one” rule out the Trinity?
MSY2020
Aruamu Bible. Copyright © 2020 Pioneer Bible Translators. Licensed under CC BY-SA 4.0 (creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0). Text from eBible.org; verses renumbered to the KJV scheme where they differ, otherwise unchanged.
BSB
The Holy Bible, Berean Standard Bible, BSB. Dedicated to the public domain. BereanBible.com
Mark 11
Mark 12
Mark 13