Luke 6 (RMYVLAKH)

1Екхвар андэ субота, кала Исусо прожалас маляса, кай барёлас див, Лэстирэ сытярнэ сшынэнас о ворзо, кхосэнас андэ васт и ханас.One Sabbath Jesus was passing through the grainfields, and His disciples began to pick the heads of grain, rub them in their hands, and eat them.

2Варисавэ андай фарисеёря пхэндэ: — Сости тумэ терэн кода, со нащи тэ терэ андэ субота?But some of the Pharisees asked, “Why are you doing what is unlawful on the Sabbath?”

3Исусо пхэндя лэнди: — Чи тумэ на бинэнас, со тердя Давидо, сар вов и лэстирэ мануша бокхайле?Jesus replied, “Have you not read what David did when he and his companions were hungry?

4Вов зажыля андо чер Дэвлэско, ля марно, саво тховэнас англав Дэл и саво нащи сас тэ хал никасти, сар качи лэ рашаенди, халя ежэно и дя тэ хал пэстирэ манушэнди.He entered the house of God, took the consecrated bread and gave it to his companions, and ate what is lawful only for the priests to eat.”

5Исусо пхэндя лэнди: — Шаво Манушыкано исин Хулай ла суботнё!Then Jesus declared, “The Son of Man is Lord of the Sabbath.”

6Андэ авэр субота Исусо зажыля андэ синагога и сытярэлас. Котэ сас мануш шукэ правонэ вастэса.On another Sabbath Jesus entered the synagogue and was teaching, and a man was there whose right hand was withered.

7Сытяримаря Законостирэ и фарисеёря дикхэнас пала Лэстэ, на авэла ли Вов тэ састярэл андэ субота, колэстар со родэнас тэ ужылисарэн Лэс.Looking for a reason to accuse Jesus, the scribes and Pharisees were watching Him closely to see if He would heal on the Sabbath.

8Нэ Исусо жангля, со онэ гындонас, и пхэнэл манушэсти шукэ вастэса: — Вщи, выжа по машкар! Мануш вщиля и выжыля англэ.But Jesus knew their thoughts and said to the man with the withered hand, “Get up and stand among us.” So he got up and stood there.

9Исусо пхэндя лэнди: — Мэ пушав тумэндар: со домукэлпэ тэ терэс андэ субота, лашымос чи выритимос? Тэ фэрисарэл жувимос чи тэ хасавэл?Then Jesus said to them, “I ask you, which is lawful on the Sabbath: to do good or to do evil, to save life or to destroy it?”

10Вов подикхля пэр лэндэ и пхэндя колэсти манушэсти: — Процырдэ тиро васт. Вов процырдя, и лэско васт ашыля састярдо.And after looking around at all of them, He said to the man, “Stretch out your hand.” He did so, and it was restored.

11Онэ жэ фартэ холяйле и дэнас дума машкар пэстэ, со тэ терэн лэ Исусоса.But the scribes and Pharisees were filled with rage and began to discuss with one another what they might do to Jesus.

12Андэ кодья вряма Исусо жыля по плай тэ мангэлпэ Дэвлэс и всавори рят сас андо мангимос.In those days Jesus went out to the mountain to pray, and He spent the night in prayer to God.

13Сар авиля дес, Вов акхардя Пэстирэн сытярнэн и вытидя лэндар дэшудуй, савэн проакхардя апостолонэнца:When daylight came, He called His disciples to Him and chose twelve of them, whom He also designated as apostles:

14Симонос, савэс проакхардя Пэтро, пхралэс Симоностирэс Андреёс, Иаковос и Иоанос, Филипос и Варфоломеёс,Simon, whom He named Peter, and his brother Andrew; James and John; Philip and Bartholomew;

15Матфеёс и Фомас, шавэс Алфеёстирэс Иаковос, Симонос, проакхардо Зилото,Matthew and Thomas; James son of Alphaeus and Simon called the Zealot;

16шавэс Иаковостирэс Иудас и Иудас Искариотос, саво прэдя лэ Исусос.Judas son of James, and Judas Iscariot, who became a traitor.

17Исусо сжыля плаестар лэнца тэлэ и тэрдиля по биплаенго тхан. Котэ стидэпэ бут Лэстирэ сытярнэ и фартэ бут мануша пай всавори Иудея и Иерусалимо, а кадя ж андай фороря Тиро и Сидоно, савэ по брэго барэ паеско.Then Jesus came down with them and stood on a level place. A large crowd of His disciples was there, along with a great number of people from all over Judea, Jerusalem, and the seacoast of Tyre and Sidon.

18Онэ авиле тэ ашунэн Исусос и тэ састярэн насвалимастар. Мануша, савэ грыжонаспэ найжужэндар духондар, састярэнаспэ.They had come to hear Him and to be healed of their diseases, and those troubled by unclean spirits were healed.

19Всаворэ мануша камэнас тэ лэнпэ Исусостэ, важ кода со Лэстар сжалас зор и састярэлас всаворэн.The entire crowd was trying to touch Him, because power was coming from Him and healing them all.

20Вов вазгля якха пэ сытярнэ и ля тэ пхэнэл: — Бахталэ тумэ, чёрэ! Тумаро исин Тхагаримос Дэвлэско!Looking up at His disciples, Jesus said: “Blessed are you who are poor, for yours is the kingdom of God.

21Бахталэ тумэ, ко бокхалэ икхатар! Тумэ чялёна! Бахталэ тумэ, ко икхатар ровэл! Тумэ авэна тэ радонпэ!Blessed are you who hunger now, for you will be filled. Blessed are you who weep now, for you will laugh.

22Бахталэ тумэ, сар мануша тумэн фартэ на камэна, кала тумэн вытрадэна, акушэна и магрисарэна тумаро алав палав Шаво Манушыкано.Blessed are you when people hate you, and when they exclude you and insult you and reject your name as evil because of the Son of Man.

23Челэн андэ кодва дес баря лошаса! Баро потинимос тумэнди по болыбэн! Кадя терэнас пророконэнца дада калэ манушэндирэ.Rejoice in that day and leap for joy, because great is your reward in heaven. For their fathers treated the prophets in the same way.

24Нэ бида тумэнди, барвалэ! Тумэ ужэ линэ пэско путинимос.But woe to you who are rich, for you have already received your comfort.

25Бида тумэнди, ко чялэ икхатар! Тумэ авэна бокхалэ. Бида тумэнди, ко икхатар асалпэ! Тумэ авэна тэ грыжонпэ и тэ ровэн.Woe to you who are well fed now, for you will hunger. Woe to you who laugh now, for you will mourn and weep.

26Бида тумэнди, кала всаворэ дэн дума пала тумэндэ лашымос! Кадя лэндирэ папоря лашарэнас хохавнэн пророконэн.Woe to you when all men speak well of you, for their fathers treated the false prophets in the same way.

27— Мэ пхэнав тумэнди, ко ашунэн Ман: камэн тумарэн вражымарен, терэн лашымос колэнди, ко на камэл тумэн.But to those of you who will listen, I say: Love your enemies, do good to those who hate you,

28Бахталисарэн колэн, ко дэл амрая тумэн, и мангэн Дэвлэс палай кола, савэ терэн тумэнди наймишто.bless those who curse you, pray for those who mistreat you.

29Колэсти, ко арэсэла тут пай чям, подтхов авэр. Колэсти, ко залэл тутар упраи йида, отдэ лэсти и пэско гад.If someone strikes you on one cheek, turn to him the other also. And if someone takes your cloak, do not withhold your tunic as well.

30Всаворэнди, ко тутэ мангэл, дэ; и сар ко залэла тиро, на манг палпалэ.Give to everyone who asks you, and if anyone takes what is yours, do not demand it back.

31Терэн лэ манушэнди кода, со тумэ камэн, соб онэ тэ терэн тумэнди.Do to others as you would have them do to you.

32Сар тумэ камэн качи колэн, ко тумэн камэл, пала со тумэн тэ наисарэ? И бэзэхалэ мануша камэн колэн, ко лэн камэл.If you love those who love you, what credit is that to you? Even sinners love those who love them.

33Сар тумэ терэн лашымос колэнди, ко терэл мишто тумэнди, пала со тумэнди тэ наисарэ? И бэзэхалэ мануша терэн кадя жэ.If you do good to those who do good to you, what credit is that to you? Even sinners do the same.

34Сар тумэ дэн ловэ андо ужылимос качи колэнди, савэндар патян, со залэна палпалэ, пала со тумэнди тэ наисарэ? И бэзэхалэ мануша дэн андо ужылимос бэзэхалэнди и ажутярэн тэ залэн палпалэ вся, скачи динэ.And if you lend to those from whom you expect repayment, what credit is that to you? Even sinners lend to sinners, expecting to be repaid in full.

35Ай тумэ камэн тумарэн вражымарен, терэн лэнди лашымос и дэн андо вужылимос, на ажутярэн, кай онэ отдэна палпалэ. Тунчи тумаро потинимос авэла баро, тумэ авэна шавэнца Майбарэстирэнца. Колэстар со Вов тангосарэл и колэн, савэ на наисарэн, и холятирэ.But love your enemies, do good to them, and lend to them, expecting nothing in return. Then your reward will be great, and you will be sons of the Most High; for He is kind to the ungrateful and wicked.

36Авэнтэ тангимасти, сар тангимаско Дад тумаро.Be merciful, just as your Father is merciful.

37На сындосарэн, и тумэ на авэна сындосардэ. На осындосарэн, и тумэ на авэна осындосардэ. Эртисарэн, и тумэ авэна эртисардэ.Do not judge, and you will not be judged. Do not condemn, and you will not be condemned. Forgive, and you will be forgiven.

38Дэнтэ, и тумэнди кадя ж дэлапэ. Пхэрдэ гонэса шона и инке притасавэна, дэна тумэнди андо брэк, со авэла тэ росшолдёл. Савя мераса тумэ бинэн, кадя бинэна и тумэнди.Give, and it will be given to you. A good measure, pressed down, shaken together, and running over will be poured into your lap. For with the measure you use, it will be measured back to you.”

39Исусо роспхэндя лэнди кацави дума: — Сар коро андярэла корэс? На пэрэна ли онэ лэдуй андэ ганади?Jesus also told them a parable: “Can a blind man lead a blind man? Will they not both fall into a pit?

40Сытярно на майбаро пэстирэ сытяримарестар. Нэ сар высытёла, тунчи авэла, сар пэско сытяримари.A disciple is not above his teacher, but everyone who is fully trained will be like his teacher.

41Со дикхэс по кашторо андэ якх пэстирэ пхралэстэ, ай андэ пэстири якх на додикхэс баро кашт?Why do you look at the speck in your brother’s eye but fail to notice the beam in your own eye?

42Сар ту пхэнэса пэстирэ пхралэсти: «Пхрала, дэ, мэ вылава кашторо андай якх тири»? Сар ту на дикхэс баро кашт андэ пэстири якх? Ту, дуемуенго! Вылэ майанглал баро кашт андай якх тири, и тунчи дикхэса, сар тэ вылэ кашторо андай якх пэстирэ пхралэстар.How can you say, ‘Brother, let me take the speck out of your eye,’ while you yourself fail to see the beam in your own eye? You hypocrite! First take the beam out of your own eye, and then you will see clearly to remove the speck from your brother’s eye.

43По лашо дрэво на барёл найлашо плодо, и вырито дрэво на анэн лашо плодо.No good tree bears bad fruit, nor does a bad tree bear good fruit.

44Кажно дрэво ужанэлпэ пай пэско плодо. На стидэн инжыро пав тэрно и виноградо пав пусаимаско кустарнико.For each tree is known by its own fruit. Indeed, figs are not gathered from thornbushes, nor grapes from brambles.

45Андав води, пхэрдярдо лашымаса, лашо мануш выандярэл лашымос, а холяко мануш выандярэл холи андав пэско води, пхэрдярдо холяса. Со кав мануш андо води, кода лэстэ и пэ шыб.The good man brings good things out of the good treasure of his heart, and the evil man brings evil things out of the evil treasure of his heart. For out of the overflow of the heart the mouth speaks.

46Со тумэ акхарэн Ман: «Рай! Рай!» — а на терэн кода, со Мэ пхэнав?Why do you call Me ‘Lord, Lord,’ but do not do what I say?

47Мэ пхэнава тумэнди, пэр кастэ мэзимэ кодва, ко авэл Мандэ, ашунэн лава Мэрнэ и терэл кадя, сар Мэ пхэнав.I will show you what he is like who comes to Me and hears My words and acts on them:

48Вов мэзимэ по мануш, саво терэлас чер. Вов выганадя бари ганади и тховдя фундаменто по бар. Кала паи вазгляпэ и лэн выжыля андав брэго и жыля по чер, вой на схаладя лэс, колэстар со сас тердо мишто.He is like a man building a house, who dug down deep and laid his foundation on the rock. When the flood came, the torrent crashed against that house but could not shake it, because it was well built.

49Ай кодва, ко ашунэл Мэрнэ лава и на терэл кадя, сар Мэ пхэнав, вов мэзимэ по мануш, саво тердя чер пэ пхув бифундаментоско. Сар качи лэн жыля по чер, вов андэ кодья вряма роспхагляпэ и роспэляпэ всаворо.But the one who hears My words and does not act on them is like a man who built his house on ground without a foundation. The torrent crashed against that house, and immediately it fell—and great was its destruction!”

Luke 6

You’ve read Luke 6

Go deeper

Luke 6

You’ve read Luke 6

Go deeper