1 GLT Một lần nữa, Ngài khởi sự giảng dạy bên mé biển, và một đoàn dân rất đông nhóm lại chung quanh Ngài. Vì vậy, Ngài đã bước vào một chiếc thuyền trên biển để ngồi tại đó, còn cả đoàn dân ở trên bờ biển. BSB BSB: Once again Jesus began to teach beside the sea, and such a large crowd gathered around Him that He got into a boat and sat in it, while all the people crowded along the shore.
2 GLT Ngài dạy họ nhiều điều bằng ẩn dụ, và trong sự dạy dỗ của mình, Ngài nói với họ: BSB BSB: And He taught them many things in parables, and in His teaching He said,
3 GLT “Hãy nghe đây! Kìa, một nông dân đi ra gieo giống. BSB BSB: “Listen! A farmer went out to sow his seed.
4 GLT Việc xảy ra khi người gieo giống, một số hạt rơi bên đường và chim chóc đến ăn hết số đó. BSB BSB: And as he was sowing, some seed fell along the path, and the birds came and devoured it.
5 GLT Số hạt khác rơi trên chỗ đá sỏi, là nơi không có bao nhiêu đất thịt, và nó mọc lên ngay tức thì, vì không cắm sâu vào đất. BSB BSB: Some fell on rocky ground, where it did not have much soil. It sprang up quickly because the soil was shallow.
6 GLT Khi mặt trời mọc lên, cây bị nắng thiêu đốt, và vì không có rễ, nên chúng bị héo khô. BSB BSB: But when the sun rose, the seedlings were scorched, and they withered because they had no root.
7 GLT Số khác rơi vào giữa bụi gai, gai góc mọc lên chèn ép nó, và nó không sinh ra hoa trái gì được. BSB BSB: Other seed fell among thorns, which grew up and choked the seedlings, and they yielded no crop.
8 GLT Những hạt khác nữa rơi trên đất tốt, từng hạt đem đến hoa lợi, khi mọc lên rồi được tăng trưởng, và nó kết quả ra ba mươi, ra sáu mươi, và ra một trăm.” BSB BSB: Still other seed fell on good soil, where it sprouted, grew up, and produced a crop—one bearing thirtyfold, another sixtyfold, and another a hundredfold.”
9 GLT Và Ngài nói:“Ai có tai để nghe, hãy nghe.” BSB BSB: Then Jesus said, “He who has ears to hear, let him hear.”
10 GLT Khi Ngài ở riêng một mình, những người ở quanh Ngài cùng mười hai sứ đồ hỏi Ngài về các ẩn dụ đó. BSB BSB: As soon as Jesus was alone with the Twelve and those around Him, they asked Him about the parable.
11 GLT Ngài nói với họ:“Sự huyền nhiệm về vương quốc của Thiên Chúa đã được ban cho anh em, nhưng với những người ngoài, mọi thứ đều là bằng ẩn dụ, BSB BSB: He replied, “The mystery of the kingdom of God has been given to you, but to those on the outside everything is expressed in parables,
12 GLT để khi nhìn, thì họ vẫn có thể nhìn, mà không thấy được, khi nghe, thì họ vẫn có thể nghe, mà không hiểu được, kẻo e, họ hối cải và tội được tha thứ cho họ.” BSB BSB: so that, ‘they may be ever seeing but never perceiving, and ever hearing but never understanding; otherwise they might turn and be forgiven.’”
13 GLT Ngài nói với họ:“Anh em không hiểu ẩn dụ này sao? Thế thì làm sao anh em hiểu hết thảy các ẩn dụ? BSB BSB: Then Jesus said to them, “Do you not understand this parable? Then how will you understand any of the parables?
14 GLT Người gieo hạt ấy gieo đạo. BSB BSB: The farmer sows the word.
15 GLT Còn đây là những kẻ bên vệ đường nơi mà đạo được gieo ra, mà khi họ nghe đạo ấy, Sa- tan lập tức đến và cướp mất đạo đã được gieo nơi họ. BSB BSB: Some are like the seeds along the path, where the word is sown. As soon as they hear it, Satan comes and takes away the word that was sown in them.
16 GLT Cũng vậy, đây là những kẻ nơi đá sỏi khi được gieo, tức là kẻ mà khi họ nghe đạo, liền tiếp nhận đạo với niềm vui, BSB BSB: Some are like the seeds sown on rocky ground. They hear the word and at once receive it with joy.
17 GLT mà họ không có rễ trong mình mà chỉ là tạm bợ. Thế là khi hoạn nạn hoặc bức hại xảy ra vì cớ đạo, họ liền vấp ngã. BSB BSB: But they themselves have no root, and they remain for only a season. When trouble or persecution comes because of the word, they quickly fall away.
18 GLT Số khác là những kẻ giữa bụi gai được gieo đạo. Đây là những kẻ nghe đạo, BSB BSB: Others are like the seeds sown among the thorns. They hear the word,
19 GLT mà các mối bận tâm về đời này và ảo tưởng của sự giàu sang, cùng lòng tham muốn nhiều điều khác chen vào, bóp nghẹt đạo và nó trở nên không kết quả. BSB BSB: but the worries of this life, the deceitfulness of wealth, and the desire for other things come in and choke the word, and it becomes unfruitful.
20 GLT Và đây là những người trên đất tốt được gieo đạo, tức là những người nghe đạo và tiếp nhận, rồi sinh hoa kết trái, ra ba mươi, ra sáu mươi, và ra một trăm.” BSB BSB: Still others are like the seeds sown on good soil. They hear the word, receive it, and produce a crop—thirtyfold, sixtyfold, or a hundredfold.”
21 GLT Ngài bảo họ:“Đèn thắp lên không phải để được đặt dưới chậu hoặc dưới giường đúng không? Chẳng phải để nó được đặt trên chân đèn sao? BSB BSB: Jesus also said to them, “Does anyone bring in a lamp to put it under a basket or under a bed? Doesn’t he set it on a stand?
22 GLT Vì chẳng có điều nào là kín giấu nếu chẳng phải là để được tiết lộ, cũng không có điều gì đã xảy ra cách bí mật mà không phải là để đưa đến nơi tỏ tường. BSB BSB: For there is nothing hidden that will not be disclosed, and nothing concealed that will not be brought to light.
23 GLT Nếu ai có tai để nghe, hãy nghe.” BSB BSB: If anyone has ears to hear, let him hear.”
24 GLT Rồi Ngài nói với họ:“Hãy lưu ý điều anh em nghe. Anh em đong đo theo mức nào, thì mức ấy sẽ được đong đo cho anh em và nó sẽ được tăng thêm cho anh em nữa. BSB BSB: He went on to say, “Pay attention to what you hear. With the measure you use, it will be measured to you, and even more will be added to you.
25 GLT Vì người nào có thì nó sẽ được ban cho người ấy, còn người không có, thì thậm chí điều mà người ấy có, sẽ bị lấy đi khỏi người.” BSB BSB: For whoever has will be given more. But whoever does not have, even what he has will be taken away from him.”
26 GLT Ngài kể:“Vương quốc của Thiên Chúa là thế này: giống như một người kia gieo giống trên đất, BSB BSB: Jesus also said, “The kingdom of God is like a man who scatters seed on the ground.
27 GLT anh ta ngủ hay thức, đêm hay ngày, hạt giống đâm chồi và lớn lên thế nào— chính anh không biết. BSB BSB: Night and day he sleeps and wakes, and the seed sprouts and grows, though he knows not how.
28 GLT Đất sinh hoa kết quả theo cách của nó: trước tiên là cây lá, sau đó đến bông lúa, rồi hạt trĩu nặng nơi bông ấy. BSB BSB: All by itself the earth produces a crop—first the stalk, then the head, then grain that ripens within.
29 GLT Rồi khi vụ lúa chín vàng, anh liền tra lưỡi hái vì mùa thu hoạch đã đến.” BSB BSB: And as soon as the grain is ripe, he swings the sickle, because the harvest has come.”
30 GLT Và Ngài nói:“Chúng ta có thể ví sánh vương quốc của Thiên Chúa như thế nào, hay chúng ta có thể trình bày vương quốc ấy bằng ẩn dụ gì? BSB BSB: Then He asked, “To what can we compare the kingdom of God? With what parable shall we present it?
31 GLT Giống như một hạt cải, là hạt mà khi được gieo xuống đất, vốn là nhỏ nhất trong tất cả các loại hạt trên đất, BSB BSB: It is like a mustard seed, which is the smallest of all seeds sown upon the earth.
32 GLT mà khi đã được gieo rồi, nó mọc lên và trở nên to lớn hơn mọi loại rau trong vườn, và nó đâm ra những nhánh lớn, đến nỗi chim trời có thể làm tổ dưới bóng nó.” BSB BSB: But after it is planted, it grows to be the largest of all garden plants and puts forth great branches, so that the birds of the air nest in its shade.”
33 GLT Với nhiều ẩn dụ như thế, Ngài giảng đạo cho họ, tùy theo mức độ họ có thể nghe được, BSB BSB: With many such parables Jesus spoke the word to them, to the extent that they could understand.
34 GLT nhưng Ngài chẳng giảng gì cho họ mà không có ẩn dụ, tuy nhiên khi ở riêng, Ngài giải thích mọi điều cho các môn đồ mình. BSB BSB: He did not tell them anything without using a parable. But privately He explained everything to His own disciples.
35 GLT Trong ngày đó, lúc trời đã xế chiều, Ngài nói với họ:“Chúng ta cần băng qua phía bờ bên kia.” BSB BSB: When that evening came, He said to His disciples, “Let us cross to the other side.”
37 GLT Một cơn giông bão rất lớn nổi lên và sóng cứ ập vào thuyền đến nỗi thuyền gần bị đầy nước. BSB BSB: Soon a violent windstorm came up, and the waves were breaking over the boat, so that it was being swamped.
38 GLT Còn chính Ngài đang ở đằng đuôi thuyền, tựa gối ngủ. Họ đánh thức Ngài và thưa cùng Ngài:“Thầy ơi, thầy không lo là chúng ta sắp chết sao?” BSB BSB: But Jesus was in the stern, sleeping on the cushion. So they woke Him and said, “Teacher, don’t You care that we are perishing?”
39 GLT Sau khi thức dậy, Ngài quở gió và phán với biển:“Hãy yên đi! Hãy lặng đi!” Thế là, gió ngưng thổi, và có sự tĩnh lặng hoàn toàn. BSB BSB: Then Jesus got up and rebuked the wind and the sea. “Silence!” He commanded. “Be still!” And the wind died down, and it was perfectly calm.
40 GLT Ngài bảo họ:“Sao anh em sợ? Anh em vẫn chưa có đức tin sao?” BSB BSB: “Why are you so afraid?” He asked. “Do you still have no faith?”
41 GLT Họ bị thất kinh với nỗi khiếp sợ vô cùng và họ nói với nhau:“Vậy thì Người này là ai, vì thậm chí gió và biển phải vâng lệnh Người?” BSB BSB: Overwhelmed with fear, they asked one another, “Who is this, that even the wind and the sea obey Him?”