1 GLT Bấy giờ, sau khi thấy đoàn dân, Ngài đi lên trên núi, và khi Ngài đã ngồi xuống, các môn đồ Ngài đến cùng Ngài. BSB BSB: When Jesus saw the crowds, He went up on the mountain and sat down. His disciples came to Him,
2 GLT Ngài mở miệng dạy dỗ họ, rằng: BSB BSB: and He began to teach them, saying:
3 GLT “Phước thay là những người nghèo khó trong tâm linh, vì vương quốc thiên đàng là của họ. BSB BSB: “Blessed are the poor in spirit, for theirs is the kingdom of heaven.
4 GLT Phước thay là những người than khóc, vì họ sẽ được an ủi. BSB BSB: Blessed are those who mourn, for they will be comforted.
5 GLT Phước thay là những người nhu mì, vì họ sẽ hưởng được đất. BSB BSB: Blessed are the meek, for they will inherit the earth.
6 GLT Phước thay là những người đói và khát sự công chính, vì họ sẽ được thỏa dạ. BSB BSB: Blessed are those who hunger and thirst for righteousness, for they will be filled.
7 GLT Phước thay là những người hay thương xót, vì họ sẽ được thương xót. BSB BSB: Blessed are the merciful, for they will be shown mercy.
8 GLT Phước thay là những người thanh sạch trong tấm lòng, vì họ sẽ nhìn thấy Thiên Chúa. BSB BSB: Blessed are the pure in heart, for they will see God.
10 GLT Phước thay là những người bị bắt bớ bởi cớ sự công chính, vì vương quốc thiên đàng là của họ. BSB BSB: Blessed are those who are persecuted because of righteousness, for theirs is the kingdom of heaven.
11 GLT Anh chị em có phước khi người ta sỉ nhục anh chị em, cùng bức hại và nói mọi điều dữ vu khống nghịch cùng anh chị em vì cớ thầy. BSB BSB: Blessed are you when people insult you, persecute you, and falsely say all kinds of evil against you because of Me.
12 GLT Hãy vui mừng và sung sướng, bởi phần thưởng của anh chị em rất lớn trên thiên đàng, vì người ta đã bắt bớ các vị tiên tri trước anh chị em y như vậy. BSB BSB: Rejoice and be glad, because great is your reward in heaven, for in the same way they persecuted the prophets before you.
13 GLT Anh chị em là muối của đất. Nhưng nếu muối bị mất vị, thì nó sẽ được làm cho mặn bằng cái gì? Ngoại trừ bị quăng ra ngoài để bị giẫm đạp bởi người ta, thì nó chẳng ích lợi cho điều gì nữa. BSB BSB: You are the salt of the earth. But if the salt loses its savor, how can it be made salty again? It is no longer good for anything, except to be thrown out and trampled by men.
14 GLT Anh chị em là ánh sáng của thế gian. Một thành phố nằm trên đỉnh đồi thì không thể bị che khuất được. BSB BSB: You are the light of the world. A city on a hill cannot be hidden.
15 GLT Cũng không ai thắp đèn và đặt nó dưới cái thùng, nhưng là trên chân đèn, và nó soi sáng cho mọi người trong nhà. BSB BSB: Neither do people light a lamp and put it under a basket. Instead, they set it on a stand, and it gives light to everyone in the house.
16 GLT Tương tự, ánh sáng của anh chị em hãy chiếu ra trước mặt người ta, sao cho họ có thể thấy những việc lành của anh chị em và ngợi khen Cha của anh chị em trên thiên đàng. BSB BSB: In the same way, let your light shine before men, that they may see your good deeds and glorify your Father in heaven.
18 GLT Vì quả thật, thầy nói với anh chị em, cho đến khi trời và đất qua đi, thì một chấm hoặc một nét trong luật pháp chắc chắn không qua đi cho tới lúc nào mọi sự được thành tựu. BSB BSB: For I tell you truly, until heaven and earth pass away, not a single jot, not a stroke of a pen, will disappear from the Law until everything is accomplished.
19 GLT Vì thế, hễ ai hủy bỏ một trong những điều nhỏ nhất của các điều răn này và dạy người ta như vậy thì sẽ bị gọi là nhỏ nhất trong vương quốc thiên đàng. Nhưng người nào thực hiện và truyền dạy chúng, người đó sẽ được gọi là lớn trong vương quốc thiên đàng. BSB BSB: So then, whoever breaks one of the least of these commandments and teaches others to do likewise will be called least in the kingdom of heaven; but whoever practices and teaches them will be called great in the kingdom of heaven.
20 GLT Vì thầy nói với anh chị em rằng nếu sự công chính của anh chị em không trổi hơn sự công chính của các thầy dạy luật và người Pha- ri- si, thì anh chị em chắc chắn sẽ không vào trong vương quốc thiên đàng. BSB BSB: For I tell you that unless your righteousness exceeds that of the scribes and Pharisees, you will never enter the kingdom of heaven.
21 GLT Anh chị em đã nghe như vầy, điều đã được truyền cho người xưa:‘Không được giết người,’ mà‘Kẻ nào giết người thì sẽ phải chịu sự phán xét.’ BSB BSB: You have heard that it was said to the ancients, ‘Do not murder’ and ‘Anyone who murders will be subject to judgment.’
22 GLT Nhưng thầy nói với anh chị em rằng mọi kẻ nổi giận với anh em mình sẽ chịu sự phán xét. Mà kẻ nào kêu anh em mình:‘Đồ ngu!’ thì sẽ chịu hội đồng xét xử. Còn kẻ nào chửi:‘Đồ dốt nát!’ thì sẽ chịu trừng phạt tại hỏa ngục. BSB BSB: But I tell you that anyone who is angry with his brother will be subject to judgment. Again, anyone who says to his brother, ‘Raca,’ will be subject to the Sanhedrin. But anyone who says, ‘You fool!’ will be subject to the fire of hell.
23 GLT Do đó, nếu anh chị em đang dâng của lễ mình nơi bàn thờ rồi tại đó, anh chị em nhớ ra rằng một người anh em của mình có điều gì đó nghịch với mình, BSB BSB: So if you are offering your gift at the altar and there remember that your brother has something against you,
24 GLT thì hãy bỏ lại của lễ mình ở trước bàn thờ và rời đi; trước hết hãy làm hòa với người anh em của mình đó, và rồi, sau khi đi, hãy dâng của lễ mình. BSB BSB: leave your gift there before the altar. First go and be reconciled to your brother; then come and offer your gift.
25 GLT Hãy dàn xếp trong thiện cảm với người thưa kiện mình cách nhanh chóng hễ khi nào anh chị em đang ở trên đường cùng với người ấy, kẻo người thưa kiện có thể giao anh chị em cho quan tòa, và quan tòa chuyển cho cảnh binh, rồi anh chị em sẽ bị ném vào tù. BSB BSB: Reconcile quickly with your adversary, while you are still on the way to court. Otherwise, he may hand you over to the judge, and the judge may hand you over to the officer, and you may be thrown into prison.
26 GLT Quả thật, thầy nói với anh chị em, anh chị em chắc chắn sẽ không ra khỏi đó cho tới khi nào anh chị em có thể trả đồng tiền cuối cùng. BSB BSB: Truly I tell you, you will not get out until you have paid the last penny.
27 GLT Anh chị em đã nghe như vầy, lời đã được truyền:‘Không được phạm tội ngoại tình.’ BSB BSB: You have heard that it was said, ‘Do not commit adultery.’
28 GLT Nhưng thầy nói với anh chị em rằng bất cứ ai nhìn một phụ nữ với mục đích ham muốn cô ấy, thì kẻ đó đã phạm tội ngoại tình với cô ấy trong lòng mình rồi. BSB BSB: But I tell you that anyone who looks at a woman to lust after her has already committed adultery with her in his heart.
29 GLT Mặt khác, nếu con mắt bên phải của anh chị em khiến mình phạm tội, hãy móc nó ra và quăng xa khỏi anh chị em. Vì như thế là tốt hơn cho anh chị em khi một phần trong các chi thể của anh chị em bị hư đi, mà toàn bộ thân thể mình không bị ném vào hỏa ngục. BSB BSB: If your right eye causes you to sin, gouge it out and throw it away. It is better for you to lose one part of your body than for your whole body to be thrown into hell.
30 GLT Và nếu tay phải của anh chị em khiến mình vấp phạm, hãy chặt nó và quăng xa khỏi anh chị em. Vì như thế là tốt hơn cho anh chị em khi một phần trong các chi thể của anh chị em bị hư đi, mà toàn bộ thân thể mình không đi vào hỏa ngục. BSB BSB: And if your right hand causes you to sin, cut it off and throw it away. It is better for you to lose one part of your body than for your whole body to depart into hell.
31 GLT Còn lời đã được truyền:‘Người nào bỏ vợ mình, thì người ấy hãy trao cho nàng một chứng thư ly hôn.’ BSB BSB: It has also been said, ‘Whoever divorces his wife must give her a certificate of divorce.’
32 GLT Nhưng thầy nói với anh chị em rằng bất cứ ai ly dị vợ mình, mà không có cáo buộc về tội gian dâm, thì làm cho nàng chịu tội ngoại tình. Và hễ ai cưới người từng bị ly dị thì phạm tội ngoại tình. BSB BSB: But I tell you that anyone who divorces his wife, except for sexual immorality, brings adultery upon her. And he who marries a divorced woman commits adultery.
33 GLT Anh chị em lại đã nghe như vầy, lời đã được truyền cho người xưa:‘Không được thề dối, nhưng hãy thực hiện lời thề của mình với Chúa.’ BSB BSB: Again, you have heard that it was said to the ancients, ‘Do not break your oath, but fulfill your vows to the Lord.’
34 GLT Nhưng thầy bảo anh chị em đừng thề thốt gì cả, cũng đừng chỉ trời mà thề, vì đó là ngai của Thiên Chúa; BSB BSB: But I tell you not to swear at all: either by heaven, for it is God’s throne;
35 GLT cũng đừng chỉ đất mà thề, vì đó là bệ đỡ của chân Ngài; cũng đừng chỉ thành Giê- ru- sa- lem mà thề, vì đó là thành của Vua lớn. BSB BSB: or by the earth, for it is His footstool; or by Jerusalem, for it is the city of the great King.
36 GLT Anh chị em cũng đừng chỉ đầu mình mà thề, vì anh chị em chẳng có khả năng để làm một sợi tóc trở nên trắng hay đen. BSB BSB: Nor should you swear by your head, for you cannot make a single hair white or black.
37 GLT Nhưng lời của anh chị em hãy là‘Có, là có,’ hoặc‘Không, là không.’ Còn điều gì vượt quá việc này là từ ma quỷ. BSB BSB: Simply let your ‘Yes’ be ‘Yes,’ and your ‘No,’ ‘No.’ Anything more comes from the evil one.
39 GLT Nhưng, thầy bảo anh chị em đừng chống cự kẻ ác. Thay vào đó, bất cứ ai vả anh chị em vào má bên phải, cũng hãy đưa má còn lại cho người đó. BSB BSB: But I tell you not to resist an evil person. If someone slaps you on your right cheek, turn to him the other also;
40 GLT Đối với kẻ muốn kiện anh chị em ra tòa và lấy đi áo trong của anh chị em, hãy để kẻ ấy lấy luôn áo ngoài mình. BSB BSB: if someone wants to sue you and take your tunic, let him have your cloak as well;
41 GLT Và ai đó sẽ cưỡng bách anh chị em đi một dặm, thì hãy đi với người ấy hai dặm. BSB BSB: and if someone forces you to go one mile, go with him two miles.
42 GLT Hãy cho người hỏi xin anh chị em, và đừng ngoảnh mặt khỏi người muốn vay mượn từ nơi anh chị em. BSB BSB: Give to the one who asks you, and do not turn away from the one who wants to borrow from you.
46 GLT Vì nếu anh chị em yêu thương những ai yêu thương mình, thì anh chị em có phần thưởng gì? Chẳng phải những kẻ thu thuế cũng làm y như vậy sao? BSB BSB: If you love those who love you, what reward will you get? Do not even tax collectors do the same?
47 GLT Và nếu anh chị em chỉ đón chào những người anh em mình, thì anh chị em làm trổi hơn điều gì? Chẳng phải các dân ngoại quốc cũng làm y như vậy sao? BSB BSB: And if you greet only your brothers, what are you doing more than others? Do not even Gentiles do the same?
48 GLT Vậy, anh chị em sẽ phải toàn hảo, giống như Cha thiên thượng của anh chị em là toàn hảo. BSB BSB: Be perfect, therefore, as your heavenly Father is perfect.