1 UDB Tại Y-cô-ni, như thường lệ, Phao-lô và Ba-na-ba vào nơi nhóm họp của người Do Thái và nói về Chúa Giê-xu một cách mạnh mẽ. Nhờ đó, có nhiều người Do Thái và ngoại quốc tin Chúa Giê-xu. BSB BSB: At Iconium, Paul and Barnabas went as usual into the Jewish synagogue, where they spoke so well that a great number of Jews and Greeks believed.
2 UDB Nhưng có một số người Do Thái không chịu tin sứ điệp đó. Họ xúi những người thuộc dân ngoại đừng tin, và khiến một số người thuộc dân ngoại nổi giận cùng các tín hữu tại đó. BSB BSB: But the unbelieving Jews stirred up the Gentiles and poisoned their minds against the brothers.
3 UDB Vì vậy Phao-lô và Ba-na-ba dành nhiều thời gian ở đó, dạn dĩ bênh vực đạo Chúa và Chúa Giê-xu khiến họ làm nhiều phép lạ. Nhờ đó, Ngài cho tỏ bày cho dân chúng chân lý của sứ điệp cho biết Chúa sẽ cứu chúng ta, dầu chúng ta không xứng đáng. BSB BSB: So Paul and Barnabas spent considerable time there, speaking boldly for the Lord, who affirmed the message of His grace by enabling them to perform signs and wonders.
4 UDB Dân chúng sống tại Y-cô-ni có hai ý kiến khác nhau. Một số đồng ý với những người Do Thái. Số khác đồng ý với các sứ đồ. BSB BSB: The people of the city were divided. Some sided with the Jews, and others with the apostles.
5 UDB Sau đó, những người thuộc dân ngoại và người Do Thái chống đối Phao-lô và Ba-na-ba cùng nhau bàn cách bức hại Phao-lô và Ba-na-ba. Một số người có chức quyền trong thành phố đồng ý giúp họ. Họ quyết định sẽ giết chết Phao-lô và Ba-na-ba bằng cách ném đá hai người. BSB BSB: But when the Gentiles and Jews, together with their rulers, set out to mistreat and stone them,
6 UDB Nhưng Phao-lô và Ba-na-ba biết dự định của họ, nên hai ông nhanh chóng đi qua xứ Ly-cô-ni. Họ đến các thành Lít-trơ và Đẹt-bơ cùng các làng phụ cận. BSB BSB: they found out about it and fled to the Lycaonian cities of Lystra and Derbe and to the surrounding region,
7 UDB Khi ở trong vùng đó, họ tiếp tục nói cho dân chúng nghe sứ điệp về Chúa Giê-xu. BSB BSB: where they continued to preach the gospel.
8 UDB Tại Lít-trơ có một người bị liệt hai chân. Hai chân anh bị liệt từ khi mới sinh ra, nên anh chưa bao giờ đi được. BSB BSB: In Lystra there sat a man crippled in his feet, who was lame from birth and had never walked.
9 UDB Anh lắng nghe khi Phao-lô nói về Chúa Giê-xu. Phao-lô nhìn thẳng vào anh và qua vẻ mặt của anh, Phao-lô biết anh tin Chúa Giê-xu có thể chữa lành cho mình. BSB BSB: This man was listening to the words of Paul, who looked intently at him and saw that he had faith to be healed.
10 UDB Vậy là Phao-lô lớn tiếng bảo anh: “Hãy đứng lên!” Khi nghe lời đó, anh lập tức nhảy lên và bắt đầu đi lại. BSB BSB: In a loud voice Paul called out, “Stand up on your feet!” And the man jumped up and began to walk.
11 UDB Đám đông chứng kiến việc Phao-lô vừa làm, họ cho rằng Phao-lô và Ba-na-ba là các vị thần mà họ tôn thờ. Vì thế họ la lên đầy phấn khích bằng tiếng Y-cô-ni: “Kìa! Các thần lấy hình con người từ trên trời xuống cứu giúp chúng ta!” BSB BSB: When the crowds saw what Paul had done, they lifted up their voices in the Lycaonian language: “The gods have come down to us in human form!”
12 UDB Họ nói rằng chắc chắn Ba-na-ba là thần Dớt, chúa của các vị thần. Họ cũng nói Phao-lô là Thần Hẹt-mê, sứ giả của các thần. Họ nghĩ như vậy vì Phao-lô là người đang nói với họ. BSB BSB: Barnabas they called Zeus, and Paul they called Hermes, because he was the chief speaker.
13 UDB Ngay bên ngoài cổng thành có một ngôi đền nơi người ta thờ thần Dớt. Thầy tư tế ở đó nghe biết những gì Phao-lô và Ba-na-ba làm, nên ông ta đến cổng thành, nơi đã có nhiều người tụ tập lại. Ông mang đến hai con bò đực cùng với các vòng hoa đeo quanh cổ chúng. Thầy tư tế và đám đông dân chúng định giết hai con bò như là một phần trong nghi lễ thờ cúng Phao-lô và Ba-na-ba. BSB BSB: The priest of Zeus, whose temple was just outside the city, brought bulls and wreaths to the city gates, hoping to offer a sacrifice along with the crowds.
14 UDB Nhưng khi hai sứ đồ là Ba-na-ba và Phao-lô nghe thấy vậy, họ rất buồn và xé áo mình. Họ xông vào giữa đám đông, la lên: BSB BSB: But when the apostles Barnabas and Paul found out about this, they tore their clothes and rushed into the crowd, shouting,
15 UDB “Này, các ông không được giết chết mấy con bò kia để thờ cúng chúng tôi! Chúng tôi chẳng phải thần! Chúng tôi chỉ là những con người có cùng những cảm xúc như các ông thôi! Chúng tôi đến để báo cho các ông biết tin mừng! Chúng tôi đến để nói cho các ông biết về Đức Chúa Trời Toàn Năng. Ngài muốn các ông thôi thờ cúng các thần khác, vì chúng không cứu giúp các ông được. Đức Chúa Trời Chân Thần này đã tạo dựng trời, đất, biển và mọi vật trong đó. BSB BSB: “Men, why are you doing this? We too are only men, human like you. We are bringing you good news that you should turn from these worthless things to the living God, who made heaven and earth and sea and everything in them.
16 UDB Trong quá khứ, tất cả các ông là người thuộc dân ngoại đã thờ lạy những vị thần mình muốn. Đức Chúa Trời đã để cho các ông làm vậy vì các ông chưa biết Ngài. BSB BSB: In past generations, He let all nations go their own way.
17 UDB Nhưng Ngài đã tỏ cho chúng ta thấy Ngài rất nhân từ với chúng ta. Ngài chính là Đấng đã khiến trời mưa và làm cho cây trồng phát triển. Ngài là Đấng ban cho các ông thực phẩm dồi dào, và khiến lòng các ông đầy vui mừng.” BSB BSB: Yet He has not left Himself without testimony to His goodness: He gives you rain from heaven and fruitful seasons, filling your hearts with food and gladness.”
18 UDB Dân chúng nghe những gì Phao-lô nói, nhưng họ vẫn nghĩ cần phải dâng các con bò kia để thờ cúng Phao-lô và Ba-na-ba. Nhưng rồi cuối cùng họ quyết định thôi không làm nữa. BSB BSB: Even with these words, Paul and Barnabas could hardly stop the crowds from sacrificing to them.
19 UDB Tuy nhiên, có một số người Do Thái từ An-ti-ốt và Y-cô-ni đến thuyết phục nhiều người tại Lít-trơ rằng sứ điệp mà Phao-lô rao giảng không phải là sự thật. Những kẻ tin lời mấy người Do Thái đó nổi giận với Phao-lô. Họ để cho người Do Thái ném đá ông cho đến khi ông gục xuống bất tỉnh. Họ nghĩ ông đã chết, nên kéo ông ra bên ngoài thành phố và bỏ ông nằm đó. BSB BSB: Then some Jews arrived from Antioch and Iconium and won over the crowds. They stoned Paul and dragged him outside the city, presuming he was dead.
20 UDB Nhưng khi có một số tín hữu tại Lít-trơ đến đứng quanh chỗ Phao-lô đang nằm dưới đất thì ông tỉnh lại! Ông đứng lên cùng các tín hữu đi trở vào thành. Ngày hôm sau, Phao-lô và Ba-na-ba rời thành Lít-trơ để đến thành Đẹt-bơ. BSB BSB: But after the disciples had gathered around him, he got up and went back into the city. And the next day he left with Barnabas for Derbe.
21 UDB Họ ở đó mấy ngày và cứ nói cho mọi người biết Phúc Âm về Chúa Giê-xu. Nhiều người đã trở thành tín hữu. Sau đó, Phao-lô và Ba-na-ba lên đường quay trở về. Một lần nữa họ trở lại Lít-trơ. Từ đó họ đến Y-cô-ni, và rồi đến thành An-ti-ốt trong tỉnh Bi-si-đi. BSB BSB: They preached the gospel to that city and made many disciples. Then they returned to Lystra, Iconium, and Antioch,
22 UDB Tại mỗi nơi, họ nài khuyên các tín hữu cứ tin cậy Chúa Giê-xu. Họ nói với các tín hữu: “Chúng ta phải chịu nhiều khó khăn gian khổ trước khi Đức Chúa Trời cai trị trên chúng ta mãi mãi.” BSB BSB: strengthening the souls of the disciples and encouraging them to continue in the faith. “We must endure many hardships to enter the kingdom of God,” they said.
23 UDB Phao-lô và Ba-na-ba chọn lãnh đạo cho mỗi Hội Thánh. Trước khi rời khỏi nơi nào, Phao-lô và Ba-na-ba tập trung các tín hữu lại, dành thì giờ kiêng ăn, cầu nguyện. Rồi hai ông giao phó những người lãnh đạo cùng các tín hữu cho Chúa Giê-xu, là Đấng họ đã tin, để Ngài chăm sóc họ. BSB BSB: Paul and Barnabas appointed elders for them in each church, praying and fasting as they entrusted them to the Lord, in whom they had believed.
24 UDB Sau khi Phao-lô và Ba-na-ba đã đi khắp xứ Bi-si-đi thì họ đi về phía Nam đến xứ Bam-phi-li. BSB BSB: After passing through Pisidia, they came to Pamphylia.
25 UDB Tại đây, họ đến thành Bẹt-giê và rao giảng sứ điệp của Đức Chúa Trời về Chúa Giê-xu cho dân chúng tại đó. Rồi họ đi xuống vùng duyên hải ở thị trấn Át-ta-li. BSB BSB: And when they had spoken the word in Perga, they went down to Attalia.
26 UDB Tại đó họ lên tàu trở về thành phố An-ti-ốt trong xứ Sy-ri. Đó là nơi Phao-lô và Ba-na-ba đã được chọn để ra đi rao giảng, cũng là nơi các tín hữu đã cầu xin Đức Chúa Trời giúp đỡ Phao-lô và Ba-na-ba trong công tác mà giờ đây họ đã hoàn tất. BSB BSB: From Attalia they sailed to Antioch, where they had been commended to the grace of God for the work they had just completed.
27 UDB Khi đến thành An-ti-ốt, Phao-lô và Ba-na-ba tập trung các tín hữu lại. Rồi hai ông thuật lại cho họ mọi việc mà Đức Chúa Trời đã giúp họ thực hiện. Đặc biệt, hai ông cho các tín hữu biết thể nào Đức Chúa Trời đã khiến nhiều người thuộc dân ngoại tin nhận Chúa Giê-xu. BSB BSB: When they arrived, they gathered the church together and reported all that God had done through them, and how He had opened the door of faith to the Gentiles.
28 UDB Sau đó Phao-lô và Ba-na-ba ở lại An-ti-ốt cùng các tín hữu khác trong một thời gian dài. BSB BSB: And they spent a long time there with the disciples.
Select verses for actions: Enter goes to them and Escape comes back.