Opened
By The Kingdom Tribe (TKT).
Built by Paruto.
v2.0.2
Skip to content
Opened
en
Today
Ask
Read
Journey
More
Gen
Genesis
42
MSY2020
BSB
A
a
Genesis 42
42
Genesis
Joseph
Aruamu Bible
Joseph
, person
Jacob
, person
Canaan
, place
Egypt
, place
Benjamin
, person
Pharaoh
, person
Reuben
, person
Simeon
, person
Aruamu Bible
Berean Standard Bible
1
MSY2020
Ezɨ Jekop kamaghɨn orazi, Isipɨn witba iti, ezɨ a uan otaribav gɨa ghaze, “Manmaghɨn amizɨ ia pura onganir ganganibagh amua purama apiaghav iti?
BSB
BSB:
When Jacob learned that there was grain in Egypt, he said to his sons, “Why are you staring at one another?”
2
MSY2020
Kɨ akar mam kamaghɨn a baraki, Isipɨn kantrin aven me witba iti. Ia mangɨ e uari bagh tabagh ivesegh, puvatɨghtɨ e daghem bagh arɨmɨghiregham.”
BSB
BSB:
“Look,” he added, “I have heard that there is grain in Egypt. Go down there and buy some for us, so that we may live and not die.”
3
MSY2020
Ezɨ Josepɨn aveghbuar 10pla Kenanɨn nguazim ategha witbagh ivezasa Isipɨn zui.
BSB
BSB:
So ten of Joseph’s brothers went down to buy grain from Egypt.
4
MSY2020
Ezɨ Jekop Josepɨn dozimra Benjamin amadazɨ a men gɨn ghuzir puvatɨ. Jekop kamaghɨn atiatingi, a mangɨ tuavimɨn osɨmtɨzitam batogham.
BSB
BSB:
But Jacob did not send Joseph’s brother Benjamin with his brothers, for he said, “I am afraid that harm might befall him.”
5
MSY2020
Mɨtiriar ekiar kam uaghan Kenanɨn nguazimɨn oto, kamaghɨn Kenanɨn gumaziba witbagh ivezasa Isipɨn zui, ezɨ Jekopɨn otariba uaghan me ko tuavimɨn zui.
BSB
BSB:
So the sons of Israel were among those who came to buy grain, since the famine had also spread to the land of Canaan.
6
MSY2020
Dughiar kamɨn Josep a Isipɨn gavmanɨn gumazir dapanimɨn iti, ezɨ danganiba bar dar gumaziba ghua ada witbagh ivesi. Ezɨ Josepɨn aveghbuaba ghua a batogha, an suebar boroghɨn teviba apɨrigha guaba nguazim gire.
BSB
BSB:
Now Joseph was the ruler of the land; he was the one who sold grain to all its people. So when his brothers arrived, they bowed down before him with their faces to the ground.
7
MSY2020
Ezɨ Josep uan aveghbuabar ganigha me gɨfogha, mati me gɨfozir puvatɨzɨ moghɨn me mɨgei. Egha a pamten me mɨgɨa ghaze, “Ia managh ikegha ize?” Ezɨ me kamaghɨn a ikaragha ghaze, “E Kenanɨn nguazimɨn ikegha izegha, daghebagh ivezasa.”
BSB
BSB:
And when Joseph saw his brothers, he recognized them, but he treated them as strangers and spoke harshly to them. “Where have you come from?” he asked. “From the land of Canaan,” they replied. “We are here to buy food.”
8
MSY2020
Ezɨ Josep uan aveghbuabar gara me gɨfozɨ me a gɨfozir puvatɨ.
BSB
BSB:
Although Joseph recognized his brothers, they did not recognize him.
9
MSY2020
Egha a fomɨra irebamɨn gari an aveghbuaba a bagha teviba apɨrizir bizir kam uam a gɨnɨghnɨgha kamaghɨn mɨgei, “Ia moga garir gumazibar mɨn en ganasa ize. Ia izɨ kamaghɨn gan foghasa, en kantrin danganir manabara gavgavizir puvatɨ.”
BSB
BSB:
Joseph remembered his dreams about them and said, “You are spies! You have come to see if our land is vulnerable.”
10
MSY2020
Ezɨ me an akam kamaghɨn a ikaragha ghaze, “Puvatɨ, gumazir ekiam. E nɨn ingangarir gumaziba, e nɨ da daghebagh ivezasa ize.
BSB
BSB:
“Not so, my lord,” they replied. “Your servants have come to buy food.
11
MSY2020
E bar moghɨra gumazir mamɨn boriba. E moga garir gumaziba puvatɨ. E gumazir guizbangɨra mɨgeiba.”
BSB
BSB:
We are all sons of one man. Your servants are honest men, not spies.”
12
MSY2020
Ezɨ Josep kamaghɨn mɨgei, “Puvatɨ. Ia izɨ ganigh foghfoghasa, nan kantrin danganir manaba gavgavizir puvatɨ.”
BSB
BSB:
“No,” he told them. “You have come to see if our land is vulnerable.”
13
MSY2020
Ezɨ me ghaze, “Gumazir ekiam, e 12plan aveghdiariba. E Kenanɨn nguazimɨn gumazir vamɨran boriba. Ezɨ en dozir bar abuananam, datɨrɨghɨn uan afeziam ko iti. Ezɨ en aveghbuar mam, an ovenge.”
BSB
BSB:
But they answered, “Your servants are twelve brothers, the sons of one man in the land of Canaan. The youngest is now with our father, and one is no more.”
14
MSY2020
Ezɨ Josep ua kamaghɨn me mɨgei, “Kɨ ia mɨkemegha gɨfa, ia moga garir gumaziba.
BSB
BSB:
Then Joseph declared, “Just as I said, you are spies!
15
MSY2020
Kɨ ifavarir arazim gɨfoghasa, egha Isipɨn atrivimɨn ziamɨn gavgavimɨn guizbangɨra kamaghɨn ia mɨgei, ian dozir bar abuananam izɨ nan guamɨn tughan koghtɨ, ia ua uan nguibamɨn mangan kogham.
BSB
BSB:
And this is how you will be tested: As surely as Pharaoh lives, you shall not leave this place unless your youngest brother comes here.
16
MSY2020
Egh ia uan tav amadaghtɨ a mangɨ ian dozim inigh izɨ. Eghtɨ ian tarazi kalabusra ikɨ mangɨtɨ e deragh fogham, ian akam a guizbangɨra o puvatɨ. Puvatɨghtɨma kɨ Isipɨn atrivimɨn ziamɨn guizbangɨra kamagh mɨkɨmasa, ia moga garir gumaziba.”
BSB
BSB:
Send one of your number to get your brother; the rest of you will be confined so that the truth of your words may be tested. If they are untrue, then as surely as Pharaoh lives, you are spies!”
17
MSY2020
Egha Josep mɨkemegha gɨvagha 3plan dughiabar me isa kalabus gatɨ.
BSB
BSB:
So Joseph imprisoned them for three days,
18
MSY2020
Egha dughiar namba 3ɨn Josep kamaghɨn me mɨgei, “Kɨ Godɨn apengan itir gumazim, ia nan akam baregh an gɨn mangɨ egh ia deragham.
BSB
BSB:
and on the third day he said to them, “I fear God. So do this and you will live:
19
MSY2020
Egh ia guizbangɨra mɨgeir gumaziba ikɨva, tav uabɨra kalabusɨn dɨpenir ia ikezimɨn ikɨ. Eghtɨ ia igharaz darazi witɨn ivezeziba inigh uan bighan mangɨ uan adarazir anɨng, mɨtiriam men azi.
BSB
BSB:
If you are honest, leave one of your brothers in custody while the rest of you go and take back grain to relieve the hunger of your households.
20
MSY2020
Egh ia uan dozir abuananam inigh na bagh izɨtɨ kɨ fogham, ia guizbangɨra mɨgei. Ia kamaghɨn damigh egh ovengan kogham.” Ezɨ me Josepɨn mɨgɨrɨgɨam gakuegha ghaze, Are.
BSB
BSB:
Then bring your youngest brother to me so that your words can be verified, that you may not die.” And to this they consented.
21
MSY2020
Egha Josepɨn aveghbuaba a ko ikiavɨra ikia, uarira uariv gɨa ghaze, “Bar guizbangɨra, e uan aveghbuam pazava a gamigha egha osɨmtɨzir kam iti. E an gari an en diava arava uabɨn akurvaghasa en gari, ezɨ e an akam baraghizir puvatɨ. Kamaghɨn osɨmtɨzir datɨrɨghɨn e batozir kam, en arazir kurar kam ikara.”
BSB
BSB:
Then they said to one another, “Surely we are being punished because of our brother. We saw his anguish when he pleaded with us, but we would not listen. That is why this distress has come upon us.”
22
MSY2020
Ezɨ Ruben kamaghɨn mɨgei, “Kɨ ia mɨkemegha gɨfa, ia arazir kuratamɨn otarir kam pazɨva a damuan markɨ, ezɨ ia nan akam baraghizir puvatɨ. Ezɨ osɨmtɨzir datɨrɨghɨn e batozir kam, kar an ovevemɨn ikarvazim.”
BSB
BSB:
And Reuben responded, “Didn’t I tell you not to sin against the boy? But you would not listen. Now we must account for his blood!”
23
MSY2020
Ezɨ Josepɨn aveghbuaba Hibrun akam mɨgɨa mɨgɨrɨgɨar kabagh amua ghaze Josep men mɨgɨrɨgɨar kaba baraghizir puvatɨ. Guizbangɨra, a faragha zurara me ko mɨgɨa Isipian akamɨn me mɨgeima, gumazir igharazim an akam gɨgha Hibrun akam an aveghbuabav gei.
BSB
BSB:
They did not realize that Joseph understood them, since there was an interpreter between them.
24
MSY2020
Egha Josep datɨrɨghɨn men akaba baregha me ategha ghuava azi. Ana azigha gɨvagha uamategha iza me ko mɨgei. Egha a Simeonɨn suighasa ingangarir gumazibav kemezɨ, me an suira. Egha benir gavgavim inigha an aveghbuabar damazimɨn a ike.
BSB
BSB:
And he turned away from them and wept. When he turned back and spoke to them, he took Simeon from them and had him bound before their eyes.
25
MSY2020
Egha gɨn Josep ingangarir gumazibav kemezɨ, me witba isa vaghvagha men mɨtaribagh aghuigha, uaghan men dagɨaba vaghvagha men mɨtaribagh aghui. Egha uaghan, ingangarir gumaziba me tuavimɨn damamin dagheba uaghan me ganɨngi. Egha Josep mɨkemezɨ moghɨra ingangarir gumaziba ami.
BSB
BSB:
Then Joseph gave orders to fill their bags with grain, to return each man’s silver to his sack, and to give them provisions for their journey. This order was carried out,
26
MSY2020
Ezɨ an aveghbuaba witɨn mɨtariba isa donkibar afegha me zui.
BSB
BSB:
and they loaded the grain on their donkeys and departed.
27
MSY2020
Egha danganir mamɨn otivigha dɨmangan dakuasava anekɨra, men mav uan donki dagheba a danɨngasa uan mɨtarim fɨri. Egha uan dagɨabar gari, da mɨtarir akamra iti.
BSB
BSB:
At the place where they lodged for the night, one of them opened his sack to get feed for his donkey, and he saw his silver in the mouth of the sack.
28
MSY2020
Egha kamaghɨn a uan aveghbuabar dia, “Ia gan! Dagɨar kɨ me ganɨngiziba, me uam nan dagɨaba na ganɨngi. Me da na mɨtarim garu.” Ezɨ men dɨghoriba me ginivima me agoa bar atiatigha, uarira uarir azangsɨgha ghaze, “God man arazimrama e gami?”
BSB
BSB:
“My silver has been returned!” he said to his brothers. “It is here in my sack.” Their hearts sank, and trembling, they turned to one another and said, “What is this that God has done to us?”
29
MSY2020
Egha aveghbuaba Kenanɨn nguazimɨn otogha, uan afeziam Jekop, bizir me bativizibar gun bar a mɨkeme.
BSB
BSB:
When they reached their father Jacob in the land of Canaan, they described to him all that had happened to them:
30
MSY2020
Me kamaghɨn mɨgei, “Isipɨn ingangaribar garir gumazir ekiam, pamten e mɨgɨa akam e gasa ghaze, e gumazir moga gariba.
BSB
BSB:
“The man who is lord of the land spoke harshly to us and accused us of spying on the country.
31
MSY2020
Ezɨ e an akam ikaragha ghaze, ‘E guizbangɨra mɨgeir gumaziba. E gumazir moga gariba puvatɨ.
BSB
BSB:
But we told him, ‘We are honest men, not spies.
32
MSY2020
E 12plan aveghbuaba. E gumazir vamɨran otariba. Ezɨ aveghbuar mam ovengezɨ, bar en dozim afeziam ko Kenanɨn nguazimɨn iti.’
BSB
BSB:
We are twelve brothers, sons of one father. One is no more, and the youngest is now with our father in the land of Canaan.’
33
MSY2020
Egha gavmanɨn ingangaribar garir gumazir ekiam ua kamaghɨn e mɨgɨa ghaze, ‘Kɨ deragh fogh suam ia guizbangɨra mɨgei. Eghtɨ kɨ kamaghɨn damuam, ian tav na ko ikɨtɨ, igharaz darazi witba inigh uan adarazi bagh mangɨ, uan adarazir akuragh, me mɨtiriamra iti.
BSB
BSB:
Then the man who is lord of the land said to us, ‘This is how I will know whether you are honest: Leave one brother with me, take food to relieve the hunger of your households, and go.
34
MSY2020
Egh ia uan dozir bar igiamɨn aku na bagh izɨ. Eghtɨ kɨ fogh suam ia moga garir gumaziba puvatɨ, ia gumazir guizbangɨra mɨgeiba. Eghtɨ kɨ ian aveghbuam ia danightɨ, ia uan ifongiamɨn kantrin kamɨn mangɨ izegh damu dagɨar ingangaribar amu.’ ”
BSB
BSB:
But bring your youngest brother back to me so I will know that you are not spies but honest men. Then I will give your brother back to you, and you can trade in the land.’”
35
MSY2020
Egha gɨn aveghbuaba uan witɨn mɨtariba ingegha gari, men dagɨar mɨtariba vaghvagha men mɨtaribar iti. Ezɨ afeziam uaghan ganigha, me dɨgavir kuram gamigha atiatigha bar oseme.
BSB
BSB:
As they began emptying their sacks, there in each man’s sack was his bag of silver! And when they and their father saw the bags of silver, they were dismayed.
36
MSY2020
Ezɨ Jekop kamaghɨn me mɨgei, “Iarara kam gamima, nan otarir pumuning ovenge. Faragha Josep ovengezɨ datɨrɨghɨn Simeon ovenge. Egha datɨrɨghɨn ia uaghan Benjamin inigh nan saghon mangasa?”
BSB
BSB:
Their father Jacob said to them, “You have deprived me of my sons. Joseph is gone and Simeon is no more. Now you want to take Benjamin. Everything is going against me!”
37
MSY2020
Ezɨ Ruben afeziam mɨgɨa ghaze, “Kɨ Benjamin inigh izeghan koghtɨ, nɨ nan otarir pumuning mɨsueghtɨ aning aremegh. Nɨ nan amamangatɨghtɨ, a nan dafarimɨn ikeghtɨ, kɨ uam an aku izam.”
BSB
BSB:
Then Reuben said to his father, “You may kill my two sons if I fail to bring him back to you. Put him in my care, and I will return him.”
38
MSY2020
Ezɨ Jekop kamaghɨn mɨgei, “Nan otarir kam ia ko mangan kogham. An avebam ovengezɨ, a uabɨra iti. Kɨ ghurigha gɨfa. A mangɨ tuavimɨn osɨmtɨzitam batoghtɨ, ia na damightɨ nan nɨghnɨziba ikuvigham, eghtɨ kɨ aremegh Gumazamizir Oveaghuezibar Nguibamɨn magɨram.”
BSB
BSB:
But Jacob replied, “My son will not go down there with you, for his brother is dead, and he alone is left. If any harm comes to him on your journey, you will bring my gray hair down to Sheol in sorrow.”
Chapter complete
You’ve read Genesis 42
Chapter 42 of 50 in Genesis
Up next
Genesis 43
Read Genesis 43
Back to Genesis 41
Go deeper
Commentary
What the commentators say on Genesis 42
Ask Study Help
Ask anything about Genesis 42
MSY2020
Aruamu Bible. Copyright © 2020 Pioneer Bible Translators. Licensed under CC BY-SA 4.0 (creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0). Text from eBible.org; verses renumbered to the KJV scheme where they differ, otherwise unchanged.
BSB
The Holy Bible, Berean Standard Bible, BSB. Dedicated to the public domain. BereanBible.com
Genesis 41
Genesis 42
Genesis 43