3 UDB Gian-nơ, vợ Chu-xa, quản gia của Vua Hê-rốt An-ti-pa, Su-xan-nơ và nhiều người khác. Họ đã dùng tiền của mình để hỗ trợ cho Chúa Giê-xu và các môn đồ của Ngài. BSB BSB: Joanna the wife of Herod’s household manager Chuza, Susanna, and many others. These women were ministering to them out of their own means.
4 UDB Một ngày nọ, khi đoàn dân đông tụ họp lại bởi nhiều người từ các thánh khác nhau đã đến để tìm gặp Chúa Giê-xu. Ngài đã kể cho họ câu chuyện này: BSB BSB: While a large crowd was gathering and people were coming to Jesus from town after town, He told them this parable:
5 UDB “Một người đi ra đồng để gieo giống. Khi đang rải những hạt giống ra trên đất, một số hạt giống rơi trên đường đất cứng. Nó bị người đi đường dẫm lên và chim chóc đến ăn hết. BSB BSB: “A farmer went out to sow his seed. And as he was sowing, some seed fell along the path, where it was trampled, and the birds of the air devoured it.
6 UDB Vài hạt rơi trên đất đá nơi gần như không có đất thịt. Do đó, ngay khi hạt giống đâm chồi chúng nhanh chóng khô héo bởi vì không có độ ẩm. BSB BSB: Some fell on rocky ground, and when it came up, the seedlings withered because they had no moisture.
7 UDB Một số hạt giống khác rơi chỗ đất có những hạt giống của những cây gai. Những cây gai mọc lên cùng với cây lúa và chúng lấn át làm cho cây lúa không thể lớn lên được. BSB BSB: Other seed fell among thorns, which grew up with it and choked the seedlings.
8 UDB Nhưng một số hạt giống rơi vào chỗ đất màu mỡ, phát triển khỏe mạnh và cho vụ mùa kết quả gấp trăm lần những hạt giống được gieo.” Sau khi đã nói những điều này, Chúa Giê-xu lớn tiếng nói với họ rằng: “Anh em hãy suy ngẫm thật kỹ về những điều anh em vừa nghe tôi nói!” BSB BSB: Still other seed fell on good soil, where it sprang up and produced a crop—a hundredfold.” As Jesus said this, He called out, “He who has ears to hear, let him hear.”
9 UDB Sau đó, các môn đồ của Chúa Giê-xu đã xin Ngài nói cho họ biết ý nghĩa của câu chuyện. BSB BSB: Then His disciples asked Him what this parable meant.
10 UDB Ngài nói: “Anh em đã được ban cho đặc ân hiểu biết những điều bí ẩn về cách Đức Chúa Trời sẽ cai trị như một vị vua. Nhưng Thầy chỉ dùng những ẩn dụ để nói với những người khác, để họ, ‘Mặc dầu thấy, nhưng không thể nhận thức được, mặc dầu nghe, nhưng không hiểu được.’ BSB BSB: He replied, “The knowledge of the mysteries of the kingdom of God has been given to you, but to others I speak in parables, so that, ‘though seeing, they may not see; though hearing, they may not understand.’
11 UDB Câu chuyện ấy có ý nghĩa thế này: Những hạt giống tượng trưng cho lời của Đức Chúa Trời. BSB BSB: Now this is the meaning of the parable: The seed is the word of God.
12 UDB Những hạt giống rơi trên đường đi cho thấy điều gì xảy ra với những người nghe lời Đức Chúa Trời, nhưng sau đó ma quỷ đến cướp lấy lời ấy ra khỏi lòng và tâm trí của họ. Kết quả là họ không tin lời ấy và không được cứu. BSB BSB: The seeds along the path are those who hear, but the devil comes and takes away the word from their hearts, so that they may not believe and be saved.
13 UDB Những hạt giống rơi xuống đất đá cho thấy điều gì xảy ra với những người nghe lời Chúa và vui mừng nhận lấy, nhưng họ không có rễ sâu. Kết quả là họ chỉ tin một thời gian ngắn. Ngay khi những khó khăn xảy đến với họ, họ không còn tin lời Chúa nữa. BSB BSB: The seeds on rocky ground are those who hear the word and receive it with joy, but they have no root. They believe for a season, but in the time of testing, they fall away.
14 UDB Những hạt giống rơi vào giữa những cây gai cho thấy điều gì xảy ra với những người nghe lời Đức Chúa Trời, nhưng trong đời sống hàng ngày của mình, họ để cho những thứ như sự lo lắng, giàu sang và vui thú đời này lấn át lời Chúa ra khỏi đời sống của họ. Kết quả là họ không thể trưởng thành về mặt thuộc linh. BSB BSB: The seeds that fell among the thorns are those who hear, but as they go on their way, they are choked by the worries, riches, and pleasures of this life, and their fruit does not mature.
15 UDB Còn những hạt giống rơi trên đất tốt cho thấy điều gì xảy ra với những người nghe lời Đức Chúa Trời và tiếp nhận nó với lòng kính trọng và ngay thẳng. Họ kiên trì trong đức tin và làm theo lời Chúa, thế nên họ sản sinh ra trái thuộc linh tốt. BSB BSB: But the seeds on good soil are those with a noble and good heart, who hear the word, cling to it, and by persevering produce a crop.
16 UDB Sau khi thắp đèn, người ta không lấy thùng đậy nó lại hay để nó dưới gầm giường. Thay vào đó, họ sẽ đặt nó trên chân đèn để mọi người vào phòng đều nhìn thấy nhờ ánh sáng của nó. BSB BSB: No one lights a lamp and covers it with a jar or puts it under a bed. Instead, he sets it on a stand, so those who enter can see the light.
17 UDB Điều này cho thấy rằng đến một ngày nào đó, mọi sự giấu kín sẽ bị lộ ra. Và mọi điều bí mật trong hiện tại một ngày nào đó sẽ bị phơi bày ra. BSB BSB: For there is nothing hidden that will not be disclosed, and nothing concealed that will not be made known and brought to light.
18 UDB Vì vậy, hãy chắc rằng anh em nghe cho kỹ lời Thầy, bởi vì Đức Chúa Trời sẽ ban cho những người tin nơi chân lý của Ngài sự hiểu biết ngày một nhiều hơn. Nhưng Đức Chúa Trời sẽ khiến những ai không tin nơi chân lý của Ngài không hiểu được ngay cả những điều nhỏ nhất mà người ấy tưởng rằng mình đã hiểu.” BSB BSB: Pay attention, therefore, to how you listen. Whoever has will be given more, but whoever does not have, even what he thinks he has will be taken away from him.”
19 UDB Một ngày kia, Mẹ và anh em của Chúa Giê-xu đến tìm Ngài, nhưng vì trong nhà quá đông người vây xung quanh Ngài nên họ không thể đến gần Ngài được. BSB BSB: Then Jesus’ mother and brothers came to see Him, but they were unable to reach Him because of the crowd.
20 UDB Có người báo cho Ngài biết rằng: “Mẹ và anh em Thầy đang đứng bên ngoài, muốn gặp Thầy.” BSB BSB: He was told, “Your mother and brothers are standing outside, wanting to see You.”
21 UDB Nhưng Ngài đáp lời họ rằng: “Mẹ và anh em tôi là những người nghe và làm theo lời Đức Chúa Trời." BSB BSB: But He replied, “My mother and brothers are those who hear the word of God and carry it out.”
22 UDB Vào một ngày khác, Chúa Giê-xu cùng các môn đồ đi xuống thuyền. Ngài bảo họ: “Chúng ta hãy sang bờ hồ bên kia.” Vậy nên, họ bắt đầu chèo thuyền đi băng qua hồ. BSB BSB: One day Jesus said to His disciples, “Let us cross to the other side of the lake.” So He got into a boat with them and set out.
23 UDB Nhưng trong lúc họ đang chèo thuyền thì Chúa Giê-xu ngủ. Một cơn bão lớn nổi lên trên hồ. Không lâu sau thuyền đã ngập nước và họ đang gặp nguy hiểm. BSB BSB: As they sailed, He fell asleep, and a windstorm came down on the lake, so that the boat was being swamped, and they were in great danger.
24 UDB Các môn đồ của Chúa Giê-xu đi đến chỗ của Ngài và đánh thức Ngài dậy. Họ nói với Ngài rằng: “Thầy ơi! Thầy ơi! chúng ta sắp chết rồi!” Ngài thức dậy, ra lệnh cho gió và những cơn sóng lớn hãy yên lặng, chúng liền trở nên tĩnh lặng. Mọi thứ trở nên yên bình BSB BSB: The disciples went and woke Him, saying, “Master, Master, we are perishing!” Then Jesus got up and rebuked the wind and the raging waters, and they subsided, and all was calm.
25 UDB Rồi Ngài nói với các môn đồ: “Sao đức tin của anh em lại yếu như vậy?” Các môn đồ sợ hãi và ngạc nhiên trước sự việc vừa xảy ra. Họ không ngừng hỏi nhau: “Người này là ai mà có thể ra lệnh cho gió và nước và chúng vâng lệnh Ngài?” BSB BSB: “Where is your faith?” He asked. Frightened and amazed, they asked one another, “Who is this? He commands even the winds and the water, and they obey Him!”
26 UDB Chúa Giê-xu và môn đồ tiếp tục chèo thuyền đến nơi người Giê-ra-sê sinh sống, ở bên bờ đối diện xứ Ga-li-lê. BSB BSB: Then they sailed to the region of the Gerasenes, across the lake from Galilee.
27 UDB Sau khi Chúa Giê-xu ra khỏi thuyền để lên bờ, Ngài gặp một người đến từ một thành ở trong vùng ấy. Người này bị các quỷ nhập. Đã lâu anh ta không mặc quần áo và không ở trong nhà. Thay vào đó, anh ta sống ở những cái hang chôn người chết. BSB BSB: When Jesus stepped ashore, He was met by a demon-possessed man from the town. For a long time this man had not worn clothing or lived in a house, but he stayed in the tombs.
28 UDB Khi nhìn thấy Chúa Giê-xu, người ấy la lên, sấp mình xuống trước mặt Ngài và lớn tiếng nói rằng: “Lạy Giê-xu, Con Đức Chúa Trời Chí Cao, Ngài muốn gì ở tôi? Tôi van Ngài, đừng làm khổ tôi!” BSB BSB: When the man saw Jesus, he cried out and fell down before Him, shouting in a loud voice, “What do You want with me, Jesus, Son of the Most High God? I beg You not to torture me!”
29 UDB Anh ta nói vậy vì Chúa Giê-xu vừa ra lệnh cho những tà linh ra khỏi anh. Để canh giữ anh, người ta đã xiềng tay chân anh bằng xích, nhưng nhiều lần tà linh bất ngờ nhập vào anh. Khi đó, anh bẻ những xiềng xích và ma quỷ đưa anh vào nơi hoang vắng. BSB BSB: For Jesus had commanded the unclean spirit to come out of the man. Many times it had seized him, and though he was bound with chains and shackles, he had broken the chains and been driven by the demon into solitary places.
30 UDB Chúa Giê-xu hỏi anh: “Ngươi tên gì?” Anh đáp: “Tên tôi là Hàng Ngàn.” Anh nói vậy là vì có nhiều quỷ nhập vào anh. BSB BSB: “What is your name?” Jesus asked. “Legion,” he replied, because many demons had gone into him.
31 UDB Lũ quỷ không ngừng nài xin Chúa Giê-xu ra lệnh cho chúng xuống vực sâu là nơi Đức Chúa Trời hình phạt các quỷ. BSB BSB: And the demons kept begging Jesus not to order them to go into the Abyss.
32 UDB Lúc ấy có một đàn heo rất đông đang ăn trên sườn núi gần đó. Các quỷ cầu xin Chúa Giê-xu cho phép chúng nhập vào đàn heo và Ngài cho phép chúng. BSB BSB: There on the hillside a large herd of pigs was feeding. So the demons begged Jesus to let them enter the pigs, and He gave them permission.
33 UDB Thế nên các quỷ liền ra khỏi người này và nhập vào đàn heo, cả đàn heo chạy nhanh xuống bờ dốc lao xuống hồ và chết đuối. BSB BSB: Then the demons came out of the man and went into the pigs, and the herd rushed down the steep bank into the lake and was drowned.
34 UDB Khi những người chăn heo thấy việc đã xảy ra, họ liền chạy trốn! Họ báo tin ấy cho những người ở trong thành và ở thôn quê. BSB BSB: When those tending the pigs saw what had happened, they ran off and reported this in the town and countryside.
35 UDB Mọi người chạy ra xem việc gì đã xảy ra. Khi họ đến nơi Chúa Giê-xu, họ thấy người đàn ông các quỷ vừa ra khỏi đang ngồi dưới chân Chúa Giê-xu, nghe Ngài dạy dỗ. Họ thấy anh đã mặc quần áo và tâm trí đã bình thường trở lại thì họ rất sợ hãi. BSB BSB: So the people went out to see what had happened. They came to Jesus and found the man whom the demons had left, sitting at Jesus’ feet, clothed and in his right mind; and they were afraid.
36 UDB Những người đã chứng kiến sự việc kể lại cho những người mới đến về việc Chúa Giê-xu đã chữa lành cho người bị quỷ ám như thế nào. BSB BSB: Meanwhile, those who had seen it reported how the demon-possessed man had been healed.
37 UDB Nhiều người sống quanh vùng Giê-ra-sê yêu cầu Chúa Giê-xu ra khỏi khu vực của họ vì họ quá sợ hãi. Vậy nên, Chúa Giê-xu cùng các môn đồ đã xuống thuyền băng qua bờ hồ để trở về. BSB BSB: Then all the people of the region of the Gerasenes asked Jesus to depart from them, because great fear had taken hold of them. So He got into the boat and started back.
38 UDB Trước khi họ rời khỏi, người vừa được giải thoát khỏi các quỷ cầu xin Chúa Giê-xu rằng: “Xin cho tôi đi với thầy!” Nhưng thay vì cho phép, Chúa Giê-xu cho anh về và nói rằng: BSB BSB: The man whom the demons had left begged to go with Jesus. But He sent him away, saying,
39 UDB “Không, hãy về nhà và kể lại cho mọi người những việc mà Đức Chúa Trời đã làm cho anh!” Vậy, người này trở về và đi khắp thành kể cho mọi người nghe về những việc mà Chúa Giê-xu đã làm cho mình. BSB BSB: “Return home and describe how much God has done for you.” So the man went away and proclaimed all over the town how much Jesus had done for him.
40 UDB Chúa Giê-xu và các môn đồ băng qua hồ trở về Ca-bê-na-um. Có một đoàn dân đông đang đón đợi Ngài tại đó. BSB BSB: When Jesus returned, the crowd welcomed Him, for they had all been waiting for Him.
41 UDB Lúc ấy, có một người tên là Giai-ru, một trong số những lãnh đạo của nhà hội tại đó, đến gần Chúa Giê-xu và úp mặt xuống trước Ngài. Ông nài xin Chúa Giê-xu đến nhà mình, BSB BSB: Just then a synagogue leader named Jairus came and fell at Jesus’ feet. He begged Him to come to his house,
42 UDB vì đứa con gái duy nhất của ông, mới mười hai tuổi, đang hấp hối và ông mong Chúa Giê-xu sẽ chữa lành cho đứa bé. Nhưng khi Chúa Giê-xu đi thì nhiều người đã xúm lại xung quanh Ngài. BSB BSB: because his only daughter, who was about twelve, was dying. As Jesus went with him, the crowds pressed around Him,
43 UDB Khi đó, trong đám đông có một phụ nữ đã bị bệnh rong huyết suốt mười hai năm. Bà đã dùng hết tiền bạc của mình để trả cho những thầy thuốc chữa bệnh cho bà, nhưng không một thầy thuốc nào chữa được cho bà. BSB BSB: including a woman who had suffered from bleeding for twelve years. She had spent all her money on physicians, but no one was able to heal her.
44 UDB Bà đến đằng sau Chúa Giê-xu, chạm vào gấu áo của Ngài. Lập tức bệnh rong huyết của bà đã dứt. BSB BSB: She came up behind Jesus and touched the fringe of His cloak, and immediately her bleeding stopped.
45 UDB Chúa Giê-xu nói: “Ai đã chạm vào tôi?” Mọi người xung quanh Chúa Giê-xu đều nói rằng họ không có chạm vào Ngài, nên Phi-e-rơ thưa: “Thưa Thầy, xung quanh Thầy có quá đông người chen lấn nên bất cứ ai trong số họ cũng có thể chạm vào Thầy!” BSB BSB: “Who touched Me?” Jesus asked. But they all denied it. “Master,” said Peter, “the people are crowding and pressing against You.”
46 UDB Nhưng Chúa Giê-xu đáp: “Thầy biết có người cố ý chạm vào Thầy, vì năng lực ra từ Thầy đã chữa lành cho người ấy.” BSB BSB: But Jesus declared, “Someone touched Me, for I know that power has gone out from Me.”
47 UDB Khi người đàn bà đó thấy rằng mình không thể giấu được nữa thì bà run sợ bước đến và úp mặt xuống đất trước Ngài. Trong khi những người khác đang lắng nghe, bà thưa với Chúa Giê-xu lý do bà chạm vào Ngài và rằng bà đã ngay lập tức được chữa lành ra sao. BSB BSB: Then the woman, seeing that she could not escape notice, came trembling and fell down before Him. In the presence of all the people, she explained why she had touched Him and how she had immediately been healed.
48 UDB Chúa Giê-xu nói với bà: “Chị thân mến, vì chị đã tin rằng tôi có thể chữa lành cho chị, nên chị đã được lành. Bây giờ, chị có thể đi và nguyện sự bình an của Đức Chúa Trời ở với chị.” BSB BSB: “Daughter,” said Jesus, “your faith has healed you. Go in peace.”
49 UDB Khi Ngài đang nói với người phụ nữ đó, có người từ nhà Giai-ru đến và nói với ông rằng: “Con gái ông đã mất. Thế nên, đừng làm phiền Thầy nữa!” BSB BSB: While He was still speaking, someone arrived from the house of the synagogue leader. “Your daughter is dead,” he told Jairus. “Do not bother the Teacher anymore.”
50 UDB Nhưng khi Chúa Giê-xu nghe thấy điều đó, Ngài nói với Giai-ru rằng: “Đừng sợ, hãy tin tôi thì con gái ông sẽ sống lại.” BSB BSB: But Jesus overheard them and said to Jairus, “Do not be afraid; just believe, and she will be healed.”
51 UDB Khi Ngài đến bên ngoài nhà, Chúa Giê-xu không cho phép bất cứ ai đi vào trong nhà cùng Ngài, ngoại trừ Phi-e-rơ, Giăng, Gia-cơ, và cha mẹ của đứa bé. BSB BSB: When He entered the house, He did not allow anyone to go in with Him except Peter, John, James, and the child’s father and mother.
52 UDB Tất cả những người ở đó đều kêu khóc lớn tiếng để cho thấy rằng họ đau buồn thế nào bởi việc cô bé đã mất. Nhưng Chúa Giê-xu nói với họ: “Đừng khóc, đứa bé chưa chết đâu, nó chỉ ngủ mà thôi!” BSB BSB: Meanwhile, everyone was weeping and mourning for her. But Jesus said, “Stop weeping; she is not dead but asleep.”
53 UDB Mọi người cười nhạo Ngài vì họ biết đứa bé ấy đã chết rồi. BSB BSB: And they laughed at Him, knowing that she was dead.
54 UDB Nhưng Chúa Giê-xu cầm tay đứa bé và gọi nó: “Con ơi, hãy thức dậy đi!” BSB BSB: But Jesus took her by the hand and called out, “Child, get up!”
55 UDB Lập tức, linh hồn của đứa bé trở lại thân thể của nó và đứa bé ngồi dậy. Chúa Giê-xu bảo họ đem thức ăn đến cho đứa bé. BSB BSB: Her spirit returned, and at once she got up. And He directed that she be given something to eat.
56 UDB Cha mẹ cô bé rất kinh ngạc nhưng Chúa Giê-xu dặn họ chưa nên nói cho ai biết việc đã xảy ra. BSB BSB: Her parents were astounded, but Jesus ordered them not to tell anyone what had happened.