Skip to content

Symbola Græca Et Russica · Symbola Græca Et Russica. Greek and Russian Symbols

II. Dosithei Confessio, Sive Decreta XVIII. Synodi Hierosolymitanæ (part 1 of 2)

Page 48 of 64

The Confession of Dositheus, or the Eighteen Decrees of the Synod of Jerusalem.

[The Greek original and Latin version are taken from Kimmel's Monumenta Fidei Ecclesiæ Orientalis, Pt. I. pp. 425-488, compared with Hardouin's Acta Conciliorum, Tom. XI. pp. 233-268. For an account and abridgment of these articles, see Vol. I. pp. 61-67. The Eighteen Decrees of the Synod of Jerusalem are a refutation of the Eighteen Articles of the Confession of Cyril Lucar, which should be compared with them. See Vol. I. § 54, pp. 54-57.]

Dositheos eleo Theou Patriarches Ierosolumon tois erotosi kai punthanomenois peri tes pisteos kai threskheias ton Graikon etoi tes anatolikes ekklesias, pos delonoti peri tes orthodoxou pisteos phronei, en onomati koinos ton hupokeimenon to kath' hemas apostoliko throno Christianon hapanton kai ton epidemounton te hagia taute kai megale polei Hierousalem orthodoxon proskuneton (hois pasa en tois peri pisteos he katholike ekklesia sunadei) ekdidosi suntomon homologian tauten eis marturion pros te Theou pros te anthropon eilikrinei suneidesei, oudemias aneu prospoieseos.

Dositheus, miseratione divina Patriarcha Hierosolymitanus, his, qui audire avent, quænam sit Græcorum sive Orientalis Ecclesiæ fides ac professio, quæve circa fidem orthodoxam sententia, nomine Christianorum omnium ad thronum nostrum apostolicum pertinentium nec non et peregrinorum fidelium in hanc sanctam et magnam urbem Hierosolymam pietatis ergo convenientium (quibuscum circa res fidei Orientalis Ecclesia per omnia consentit) compendiosam hancce confessionem in testimonium coram Deo et hominibus ex sincera conscientia atque omni simulatione procul conscribit. Horos a. Decretum I.

Pisteuomen eis hena Theon alethe, pantokratora kai aoriston, patera, huion kai hagion pneuma; tatera agenneton, huion genneton ek tou patros pro aionon, homoousion auto, pneuma hagion en tou patros ekporeuomenon, patri kai huio homoousion. Tautas

Credimus in unum Deum verum, omnipotentem et immensum, Patrem, Filium et Spiritum Sanctum; Patrem ingenitum, Filium ex Patre ante sæcula genitum, ei consubstantialem, Spiritum Sanctum ex Patre procedentem, Patri Filioque consubstantialem.

tas treis hupostaseis en mia ousia panagian triada prosagoreuomen hupo pases ktiseos aei eulogoumenen, doxazomenen kai proskunoumenen. Itaque tres una in essentia personas sanctissimam Trinitatem appellamus, quæ ab omni creatura continuo benedicitur, glorificatur et adoratur. Horos b'. Decretum II.

Pisteuomen ten theian kai ieran graphen einai theodidakton, kai dia touto taute adistaktos pisteuein opheilomen, ouk allos mentoi all' e hos he katholike ekklesia tauten hereeneuse kai paredoken.

Credimus Sacram Scripturam a Deo traditam, eique propterea, non quidem, ut lubuerit, sed secundum Ecclesiæ Catholicæ traditionem et interpretationem adhibendam esse fidem omni dubitatione majorem. Pasa gar hairetikon bdeluria dechetai men ten theian graphen, parexegeitai d' auten metaphorais kai homonumiais kai sophismasi sophias anthropines chromene, suncheousa ta asunchuta kai paizousa en ou paiktikois. Allos gar an, allou allen hosemerai peri autes gnomen eschekotos, ouk an eie he katholike ekklesia Christou chariti heos tes semeron ekklesia, mian gnomen echousa peri pisteos kai aei hosautos kai aparasaleutos pisteuousa; all' eschisthe an eis muria, kai hairesesin hupekeito; kai med' en he ekklesia hagia stule kai hedraioma tes aletheias, aspilos te kai rhutidos choris, all' he ekklesia ponereuomenon, hos phainetai gegonuia anamphibolos he ton hairetikon kai malista ton apo Kalouinou, ohi ouk aischunontai para tes ekklesias manthanein, epeita tauten poneros apokrouesthai; Hanc quidem universa recipit hæreticorum colluvies, at sub metaphoris et æquivocationibus, nec non et humanæ sapientiæ sophismatis perperam interpretantur; quæ sunt distincta, confundunt, atque in rebus ab omni joco alienis nugantur. Quippe si alteri atque alteri diebus singulis novus probaretur scripturæ sensus: eadem ipsa per gratiam Christi hactenus Catholica non perstitisset Ecclesia, unam eamdemque retinens de fide sententiam, illique semper eodem modo et inconcusse adhærens; sed in infinitas foret factiones conscissa ac variis hæreticorum sectis divisa; nec esset veritatis columna et firmamentum sancta Ecclesia, immaculataque ac sine ruga, sed congregatio improborum, cujusmodi esse manifestum est conventum hæreticorum ac potissimum Calvinistarum, quos quidem non

hothen kai ten tes katholikes ekklesias marturian ouch etton tes hen kektetai he theia graphe einai pisteuomen. pudet ab Ecclesia discere, ac deinde ipsam flagitiose repudiare. Quamobrem non minorem esse Ecclesiæ Catholicæ auctoritatem credimus, quam Sacræ Scripturæ. Enimvero utriusque auctor quum sit Spiritus Sanctus, perinde est, Catholicam Ecclesiam audieris ac Sacram Scripturam. Deinde, loquentem a se ipso hominem, quisquis ille sit, contingit errare et falli, quin et fallere; Catholicam vero Ecclesiam, utpote a se ipsa numquam; sed Spiritus Sancti, cujus magisterio ad usque sæculi consummationem absque intermissione eruditur, illustratione aut lucutam aut loquentem errare nequaquam contingere potest, aut omnino fallere ac falli; sed perpetuam habet perinde ac Sacra Scriptura firmitatem et auctoritatem. Enos gar kai tou autou hagiou pneumatos ontos amphoteron demiourgou, ison esti pantos hupo tes graphes kai hupo tes katholikes ekklesias didaskesthai. Epeita anthropon men hontina oun lalounta aph' heautou endechetai hamartesai kai apatesai kai apatethenai; ten de katholiken ekklesian hos medepote lalesasan e lalousan aph' heautes all' ek tou pneumatos tou Theou, ho kai didaskalon adialeiptos ploutei eis ton aiona, adunaton pante hamertesai e holos apatesai kai apatethenai; all' estin hosautos te theia graphe adiaptotos kai aennaon kuros echousa. Horos g'. Decretum III.

Pisteuomen ton akros agathon theon ex aidiou ohus exelexato eis doxan proorisai, ohus d' au apedokimasen eis katakrisin parachoresai; ouch hoti de toutous houtos eboulethe dikaiosai, toutous d' anaitios parachoresai kai katakrinai. Anoikeion gar touto to patri ton holon kai aprosopoleipte kai thelonti pantas anthropous sothenai kai eis epignosin aletheias elthein, Theo; all' hoti toutous men proeiden kalos to autexousio chresomenous, toutous

Credimus Deum Optimum ab æterno, quos elegit, prædestinasse ad gloriam: quos vero reprobavit, damnationi deputasse: at non sic, ut illos justificare, hos autem sine caussa reprobare voluerit atque damnare. Hoc enim a Deo communi omnium patre prorsus alienum, qui quidem personarum nescit acceptionem, sed vult omnes homines salvos fieri et ad agnitionem veritatis venire. Sed illos quidem prædestinavit, quos arbitrio suo

de kakos, proorisai e katakrinai. Ennooumen de ten chresin tou autexousiou houtos, hoste tes theias kai photistikes charitos, hen kai prokatarktiken prosagoreuomen, oion phos tois en skotei para tes theias agathotetos pasi choregoumenes, tois boulomenois hupeixai taute, kai gar ou tous me thelontas alla tous thelontas ophelei—kai sunkatatethenai, en ois ekeine entelletai, pros soterian ousin anankaiotatois, doreisthai hepomenos kai idiken charin, hetis sunergousa kai endunamousa kai emmonous pros ten tou theou agapen, tauton eipein, pros ha theos thelei hemas ergazesthai agatha, ha kai he prokatarktike charis proseneteilato, apotelousa, dikaioi kai proorismenous poiei. Tois de me thelousin hupakousai kai sunkatatethenai te chariti, kai dia touto oud' ha theos bouletai hemas ergazesthai terousi kai en tois tou satana epitedeumasi ten hen para theou eilephasin autexousioteta eis to ergazesthai hekousios to agathon, katachromenois, ginesthai ten parachoresin eis aidion katakrisin. bene usuros præscivit: quos vero male, damnavit. Hunc porro liberi arbitrii usum ita intelligimus, ut divina quidem illuminatrix gratia, quam et prævenientem appellamus, ceu lumen in tenebris ab divina bonitate omnibus impendatur; ac postmodum iis, qui obtemperare illi, atque ad ea, quæ tamquam saluti pernecessaria hæc ipsa præcipit, cooperari voluerint—neque enim non volentibus utilis est, sed solum volentibus—peculiaris gratia subministretur, quæ cooperando nobis viresque præbendo atque ad Dei amorem, id est ad ea, quæ vult Deus et præveniens gratia monuit, bona facienda perseverantiam impertiendo, justos nos facit et prædestinatos; iis vero, qui gratiæ consentire et cooperari noluerint ac proinde, quæ a nobis exigit Deus, prætermiserint, suoque arbitrio, quod, ut bonum voluntarie facerent, a Deo acceperunt, ad gerendum satanæ morem abusi sunt in reprobationem cedit et æternam damnationem.

To de legein pammiarous hairetikous—hos keitai en tode to kephalaio—ton theon proorizein e katakrinein medamos eis ta erga apobleponta ton proorizomenon e katakrinomenon, bebelon kai anosion oidamen. Emacheto gar an houtos he graphe pros heauten, dia ton ergon to pisto didaskousa

Quod vero scelestissimi ajunt hæretici, ut eodem capite habetur, Deum nullo prorsus respectu ad prædestinatorum reproborumve opera illos prædestinare, hos damnare, abominandum ducimus et sacrilegum. Secum enim ita Scriptura pugnaret, utpote quæ fideli salutem

ten soterian kai ton theon monon aition hupothemene kata monen ten photistiken charin, hen me proegesamenon ergon parechei, deixai to anthropo ten ton theion pragmaton aletheian, kai didaxai, hopos houtos ekeine sunkatatethe ei bouloito, kai poiesei to agathon kai euareston, kai houto soterias tuchein. Ouk anairei to thelein, e men thelein hupakousai e me hupakousai auto. ex operibus statuit, deumque solum auctorem supponit per solam illuminatricem gratiam, quam quidem nullis præcedentibus operibus exhibet rerum divinarum homini veritatem ostendere, eumque, qui adsentiatur illi, si voluerit, atque ad opera bona deoque accepta, quibus salutem assequatur, incumbat, edocere. Non aufert illi velle: aut velle obedire, aut non obedire.

Alla kai to ten theian thelesin aitian einai ton katakrinomenon houtos haplos kai anaitios, poian ouk echei manian; poian ouk epipherei kata tou theou sukophantian; kai poian eis to hupsos ou lalei adikian kai blasphemian; Apeiraston men gar kakon to theion kai panton ex isou ethelon soterian, hos me echouses choran tes prosopolepsias par auto oidamen, kai tois bebelois genomenois skeuesi dia mochtheran auton proairesin kai ametanoeton kardian, hos dikaion, parachorein ten katakrisin homologoumen. Kolaseos d' aioniou, omotetos te kai asplanchnias kai misanthropias aition oupote, oupote phamen ton theon, ten charan ginesthai en ourano epi heni metanoounti amartolo apophenamenon. Me genoito, hemas houtos e pisteusai e ennoesai, heos an heauton esmen, anathemati de aionio kathupoballomen tous ta toiauta kai legoutas kai phronountas kai cheirous pauton apiston ginoskomen.

Sed et hominum ita simpliciter ac sine caussa danmatorum auctorem statuere divinam voluntatem, insania quanta? quæ major Deo inseratur calumnia? quanta in supremum Numen injuria? quanta blasphemia? Quippe intentatorem malorum esse Deum et omnium ex æquo salutem velle, ceu apud quem personarum acceptio nulla est, cognoscimus, et his qui pravis voluntatibus ac secundum impoenitens con vasa in contumeliam evasere, damnationem juste decerni confitemur. Æternæ autem punitionis, immanitatis, duritiæ et inhumanitatis nusquam, nusquam dicimus auctorem esse Deum, super uno peccatore poenitentiam agente esse in coelo gaudium asserentem Absit a nobis ita credere vel cogitare, quamdiu nostri compotes sumus: imo vero talia dicentes ac sentientes anathemati sempiterno subjicimus et cunctis infidelibus pejores agnoscimus.

Horos d'. Decretum IV.

Pisteuomen ton trisupostaton theon, ton patera, ton huion, kai to hagion pneuma poieten einai horaton te panton kai aoraton; kai aorata men tas angelikas dunameis, psuchas te logikas kai daimonas,—ei kai me toioutous tous daimonas, hos autoi proairesei idia husteron egenonto, ho theos pepoieken—horata d' ouranon kai ta hup' ouranon. Hoti de phusei agathos ho poietes, epoiese kala lian panta hosa epoiesen, oude dunatai pote kakou poietes einai. Ei de ti kakon, tauton eipein, hamartema, ginomenon enantios te theia thelesei, estin en to anthropo e to daimoni—haplos gar en te phusei kakon ouk oidamen—ekeino e tou anthropou e tou diabolou einai. Kanon gar estin alethes kai adiaptotos, kakou ton theon medamos einai demiourgon, mede men holos dikaio logo tou theou katapsephizesthai.

Credimus Deum in personis trinum, Patrem, Filium et Spiritum Sanctum visibilium ac invisibilium esse conditorem: invisibilium quidem, quæ sunt angelicæ virtutes, animæ rationales et dæmones—quamquam tales Deus dæmones non fecit, quales postea voluntate sua facti sunt,—visibilium autem, quæ sunt coelum et ea, quæ sub coelo sunt. Quia vero natura bonus est creator, valde bona fecit quæcunque fecit, nec potest opifex esse malorum. Si quod vero malum, videlicet peccatum, quod contra divinam voluntatem sit, in homine vel dæmone deprehenditur,—simpliciter enim nullum in natura malum agnoscitur;—hoc vel ab homine est, vel a diabolo. Vera quippe juxta ac firmissima est hæc regula, malum nec a Deo usquam fieri, nec absque injuria posse illi ullatenus adscribi. Horos e. Decretum V.

Pisteuomen panta ta onta, eite horata eite aorata hupo tes tou Theou kubernasthai pronoias, ta de kaka, he kaka, proeidenai men ton Theon kai parachorein, ou men kai pronoeten einai touton, epei mede poieten. Ede gegenemena de esth' hote epeuthunesthai pros ti chresimon hupo tes akras agathotetos, ou poiouses men,

Credimus res omnes cum visibiles tum invisibiles Dei Providentia gubernari, Deum vero mala ut præsciat et permittat, eorum tamen, qua mala sunt, haudquaquam esse provisorem uti nec opificem. Quæ vero jam patrata sunt, ab summa bonitate in finem utilem quandoque ordinari, non illa faciendo, sed pro

enkentrizouses de pros to kreitton hos oionte ekeinois. Ektheiazein de, all' ouk exetazein opheilomen ten theian pronoian en tois aporrhetois kai med' holos apokaluphtheisi krimasi. Ta mentoi para te theia graphe paradedomena peri autes, hos sunteinonta pros zoen aionion, dein hemas eugnomonos anereunan kai epomenos tais protais peri Theou ennoiais anendoiastos eklambanein. modo uniuscujusque ad aliquid melius dirigendo. Hæc porro divinæ decreta providentiæ ejusdemque incornprehensibilia adorare judicia debemus, non investigare. Quamquam et ea, quæ apud Sacram Scripturam nobis de illa tradita sunt, ceu ad vitam æternam conducentia, bona mente perscrutari illaque proinde juxta præstantissimas de deo notiones absque hæsitatione interpretari debemus. Horos s'. Decretum VI.

Pisteuomen ton proton anthropon ktisthenta para Theou en paradiso peptokenai, hote kai paridon ten theian entolen te tou opheos apatele sumboule epeitharchese; kanteuthen anablusai ten propatoriken hamartian te diadoche, hoste medena kata sarka gennasthai, hos to phortion ouk epipherei touto kai tous karpous autes ouk aisthanetai en to nun aioni. Karpous de phamen kai phortion ou ten hamartian, hoion asebeian, blasphemian, phonon, paiderasteian, moicheian, porneian, echthos, kai ei ti heteron hupo mochtheras proaireseos enantion te theia thelesei ginetai, ouch hupo phuseos; polloi gar ton te propatoron kai propheton kai eteroi murioi hosoi ton en te skia kai te aletheia, ho te theios prodromos kai kat' exaireton logon he tou Theou Logou meter

Credimus primum hominem a Deo creatum in paradiso recidisse, quum neglecto divino præcepto serpentis fraudulento obtemperavit consilio; indeque originale peccatum ceu hæreditarium profluxisse: quatenus carnali propagatione hunc in mundum nemo prodeat, quin hujus et pondus secum afferat, et fructus in hoc sæculo persentiat. Hos porro fructus, hoc pondus nequaquam tale peccatum intelligimus, quale impietatem, blasphemiam, homicidium, sodomiam, adulterium, fornicationem, simultates, et si quid aliud divinæ contrarium voluntati ab voluntate prava, non autem a natura, committitur: quum et Patriarchæ et Prophetæ non pauci aliique innumeri non modo sub legis umbra sed etiam sub veritate gratiæ, uti divinus præcursor atque

kai aeiparthenos Maria ton toiouton kai ton homoion toutois plemmelematon ouk epeirathesan; all' haper hos poinen to anthropo dia ten parabasin dedoken he theia dikaiosune, hoion hidrotas ton ponon, thlipseis, somatikas astheneias, odinas tou tiktein kai teos to zen en te paroikia epiponos, kai teleutaion ton somatikon thanaton. imprimis Verbi divini mater ac semper virgo Maria nullum istorum aut hujusmodi experti sint peccatorum; at ea dumtaxat, quæ divina justitia homini ceu poenam inflixit, nimirum sudores laborum, ærumnas, corporis infirmitates, dolores in partu, denique vitam in hac peregrinatione laboriosam, et quod cumulus est omnium, mortem corporalem. Horos z'. Decretum VII.

Pisteuomen ton huion tou Theou Iesoun Christon kenosin hupostenai, tout' estin, en te idia hupostasei ten anthropinen sarka proseilephenai ek pneumatos hagiou, en te gastri tes aeiparthenou Marias sullephthenta kai enanthropesanta, gennethenta choris tou dounai ponon e odinas te idia kata sarka metri e ten parthenian autes diaseisai, pathonta, taphenta, anastanta en doxe te trite hemera kata tas graphas, anelthonta eis tous ouranous kai kathezomenon ek dexion tou Theou kai patros, hon kai prosdokomen eleusomenon krinai zontas kai nekrous.

Credimus Filium Dei Dominum nostrum Jesum Christum exinanivisse semet ipsum, id est, humanam carnem in propriam assumsisse personam, Mariæ semper virginis in utero de Spiritu Sancto conceptum et incarnatum, absque ullo matris labore aut dolore aut virginitatis ejus læsione natum, passum, sepultum; huncque die tertia secundum scripturas gloriosum recurrexisse, in coelum adscendisse et a dextris Dei Patris considere, atque ad vivos mortuosque judicandos exspectamus adventurum. Horos e. Decretum VIII.

Pisteuomen ton kurion hemon Iesoun Christon monon mesiten gegonenai, kai donta heauton lutron peri panton ten katallagen dia tou idiou haimatos pepoiekenai anameson Theou kai anthropon, kai auton kedomenon ton idion einai parakleton

Credimus Dominum nostrum Jesum Christum solum esse mediatorem, seque ipsum dedisse pretium pro omnibus, ac per proprium sanguinem Deum inter et homines fecisse reconciliationem, quin et sollicitum suorum esse advocatum ac

kai hilasmon peri ton hamartion hemon. En tais pros auton mentoi enteuxesi kai aitesesin einai presbeutas tous hagious phamen kai pro panton ten panachranton metera autou tou Theou Logou, tous te hagious angelous, ohus kai prostatountas hemon oidamen, apostolous, prophetas, marturas, hosious kai pantas, ohus ekeinos edoxasen hos pistous autou therapontas, hois sunarithmoumen kai tous archiereis kai iereis hos peristamenous to theio thusiasterio kai tous arete diapherontas dikaious andras. Euchesthai gar huper allelon kai polu ischuein ten deesin tou dikaiou, kai mallon akouein ton Theon ton hagion eper ton en hamartiais enkalindoumenon, ek ton ieron didaskometha logion. Ou monon de eti ontas en te paroikia tous hagious mesitas kai presbeutas hemon pros Theon homologoumen, alla kai meta thanaton malista, hote kai, ton esoptron luthenton, katharos epopteuousi ten hagian triada to apeiron ekeines phos touton en to no tithesi ta hemetera. Hos gar tous prophetas en to aistheto ontas somati ouk amphiballomen eidenai ta en ourauo, di hon ta mellonta echresmodotoun; houto kai tous angelous kai tous hos angelous gegennemenous hagious eidenai ta hemetera to apeiro tou Theou photi ou distazomen, alla mallon anendoiastos pisteuomen kai homologoumen. pro peccatis nostris propitiationem. Ad deferendas vero apud ipsum orationes ac petitiones nostras intercessores dicimus esse sanctos ac præ omnibus immaculatam ejusdem Verbi divini matrem, nec non et sanctos angelos, quos scimus nobis esse præpositos, Apostolos, Prophetæ, Martyres, Sanctos, et quoscunque ceu fideles servos suos glorificavit, in quibus episcopos et sacerdoces, tanquam Dei altare circumstantes, ceterosque homines justos virtutibus eximios numeramus. Enimvero orandum esse pro invicem, multumque valere justi deprecationem, ac Sanctos a Deo audiri magis quam qui in peccatis volutantur, sacris e paginis didicimus. Non solum autem eos, qui in terris agunt, Sanctos nostros apud Deum oratores et mediatores esse profitemur, sed et post mortem maxime, quando sublatis speculis sanctissimam Trinitatem clare contemplantur, cujus et infinito in lumine ea quæ apud nos geruntur agnoscunt. Quemadmodum enim Prophetas sensibile corpus gestantes ea scivisse, quæ in coelo fiunt, non dubitamus, unde et futura vaticinabantur, ita et angelos et æquatos angelis sanctos in infinito Dei lumine videre nostra non modo non ambigimus, at etiam firmiter credimus et confitemur.

Horos th'. Decretum IX.

Pisteuomen medena sozesthai aneu pisteos. Kaloumen de pistin ten ousan en hemin orthotaten hupolepsin peri Theou kai ton theion, hetis energoumene dia tes agapes, tauton eipein, dia ton theion entolon, dikaioi hemas para Christou kai tautes aneu to theo euarestesai adunaton.

Credimus neminem sine fide salvari: fidem autem appellamus certissimam, quæ in nobis est, de Deo rebusque divinis, persuasionem; quæ quidem operans per caritatem, id est, per divinorum mandatorum observationem, justificat nos apud Christum et sine qua nemo potest placere Deo. Horos i. Decretum X.

Pisteuomen ten legomenen, mallon de ten ousan hagian katholiken kai apostoliken ekklesian, eis hen kai pisteuein dedidagmetha, pantas tous en christo pistous katholou periechein, hoitines delonoti eiseti kai nun en te paroikia ontes ouk ephthasan en te patridi apodemesai. Medamos de suncheomen ten en te paroikia tauten ekklesian te en te patridi, dia to einai tuchon, hos phasi tines ton hairetikon, kai ton duo ta mele probata tou archipoimenos Theou kai kathagiazesthai hupo tou autou hagiou pneumatos; atopon gar hama kai adunaton, epeide he men eti pukteuei kai en te hodo estin, he de tropaiophorei kai en te patridi apokateste, kai to brabeion eilephen. Hestinos katholikes ekklesias epeide thnetos anthropos katholou kai aidios kephale einai ou dunatai, autos ho kurios hemon Iesous Christos esti kephale kai autos

Credimus eam, quæ vocatur, seu potius quæ vere est Sancta Catholica et Apostolica Ecclesia, in quam et credere docti sumus, omnes prorsus in Christo fideles comprehendere, eos videlicet, qui ad patriam nondum pervenere, sed etiamnum peregrinantur in terris. Nequaquam vero hanc, quæ in via, cum ea, quæ in patria est, ecclesiam confundimus; quod forte, quemadmodum quidam dicunt hæretici, binarum ecclesiarum membra sint oves principis pastorum Dei, et ab eodem Spiritu Sancto sanctificentur. Id enim absurdum ac impossibile, quum altera quidem adhuc in via militet, altera bravium acceperit et in patria collocata triumphet. Hujus autem Catholicæ Ecclesiæ quum universim ac perenniter caput esse mortalis homo non possit, caput est ipse Dominus noster Jesus Christus, et in ejus gubernatione clavum ipse

tous oiakas echon en te tes ekklesias kubernesei pedaliouchei dia ton hagion pateron. Kai dia touto tais kata meros ekklesiais, kurios ousais ekklesiais, kai hupo kurios melon sunistamenais, hegoumenous kai poimenas kai holos ouk en katachresei alla kurios archas kai kephalas tous episkopous etheke to pneuma to hagion, eis ton tes soterias hemon archegon kai teleioten aphorosas, kai eis auton ten energeian tes kata ten kephalen choregias anabibazousas delonoti. tenens hanc sanctorum patrum ministerio gubernat; ac singulis propterea ecclesiis, quæ proprie Ecclesiæ sunt, atque ejus inter membra vere locum obtinent, præpositos ac pastores, qui nequaquam abusive, sed verissime capitum instar illis præsint, episcopos Spiritus Sanctus posuit, qui quidem in auctorem et consummatorem nostræ salutis adspiciant, et ad eum hanc, quam pro ratione capitum impendunt, operam referant.

Epeide de meta ton allon asebeion edoxe kai touto tois Kalouinois, hoti tuchon tauton estin hiereus haplos kai archiereus; kai dunaton me einai archierea kai dia tinon hiereon ten ekklesian kubernasthai, kai ouk archiereus alla kai hiereus dunatai cheirotonein hierea, kai pleionas hiereis cheirotonein archierea; kai tautes tes kakentrechias koinonon einai megalorrhemonousi kai ten anatoliken ekklesian, hou eneka kai to dekaton kephalaion sungegraptai Kurillo, phamen platuteron kata ten anothen epikratesasan gnomen te anatolike ekklesia;

Quod vero ad impietates ceteras addidere Calvinistæ, non alium esse episcopi quam simplicis sacerdotis gradum posseque absque episcopis ecclesiam esse et a quibusdum sacerdotibus gubernari, item non ab episcopo dumtaxat, sed etiam ab sacerdote posse sacerdotem ordinari; quin et a pluribus sacerdotibus episcopum; atque ejusdem impietatis participem esse deblaterant Orientalem Ecclesiam—qua utique de caussa caput decimum ab Cyrillo conscriptum est—juxta eam, quæ a principio in Orientali Ecclesia obtinuit, sententiam planius dicimus:

Hoti to tou episkopou axioma houtos estin en te ekklesia anankaion, hoste choris autou me dunasthai mete ekklesian mete Christianon tina e einai e holos legesthai. Autos gar hos apostolikos diadochos ten charin

Quod ita necessaria est in Ecclesia dignitas episcopalis, ut, ea submota, neque Ecclesia neque Christianus aliquis esse aut dici possit. Quippe apostolorum successor episcopus impositione manuum et

ten dotheisan ekeino para tou kuriou eis to desmein te kai luein, cheiron epithesei kai epiklesei tou panagiou pneumatos allelodiadochos labon, zosa esti eikon tou Theou epi tes ges kai metexei plerestate energeias tou teletarchikou pneumatos, pegepanton ton musterion tes katholikes ekklesias, di hon soterias epitunchanomen. Sancti Spiritus invocatione datam sibi a Deo ex successione continua ligandi solvendique potestatem quum acceperit; viva Dei imago est in terris et auctoris sacrorum Spiritus operationis participatione plenissima fons omnium Ecclesiæ sacramentorum, quibus ad salutem pervenimus.

Houto de autou to anankaion ennooumen en te ekklesia, hos en to anthropo ten anapnoen kai en to kosmo ton helion. Hothen kai tisi kompsos pros epainon tou archieratikou axiomatos eiretai; ho, ti Theos en te ouranio ton prototokon ekklesia, kai helios en to kosmo, touto hekastos archiereus en te kata meros ekklesia, hos di hou to poimnion lamprunetai, thalpei kai naos Theou ginetai.

Porro quam homini respiratio et sol mundo, tam necessarius in Ecclesia nobis videtur episcopatus. Unde et ad episcopalis dignitatis encomium pulchre nonhulli dixere, quod Deus in coelesti primogenitorum Ecclesia est et sol in mundo, hoc in sua quemlibet Ecclesia episcopum esse, utpote qui gregem suum illustret, foveat, et Dei templum efficiat.

Hoti de allelodiadochos to tes episkopikes mega musterion kai axioma didotai mechris hemon, phaneron. Ho gar kurios eipon einai meth' hemon eis ton aiona, ei kai kat' allous tropous charitos kai theion euergetematon esti meth' hemon, all' oun kuriotero tropo dia tes episkopikes teletarchias oikeioutai hemas kai sunestin hemin, kai dia ton ieron musterion henoutai hemin, hon protourgos esti kai teletarches dia tou pneumatos ho episkopos; kai ouk ea hairesei hupopesein. Kai dia touto kai Damaskenos tetarte epistole pros Aphrikanous elege, ten katholou ekklesian

Transiisse autem successione continua ad nos usque magnum episcopotus sacramentum et dignitatem, manifestum est. Quum enim dixerit dominus, futurum se nobiscum usque ad consummationem sæculi, ut aliis nobiscum sit gratiæ beneficiorumque suorum modis; nullo tamen præstantiori, quam per sacram episcopatus potestatem nobiscum est, in nobis habitat et per sacra mysteria nobis unitur, quorum primus minister est episcopus imo et per Spiritum Sanctum auctor sacrorum constitutus, neque hæresi succumbere nos permittit.

tois episkopois genikos epitetraphthai, kai Klemes protos Rhomaion episkopos kai Euodios en Antiocheia kai Markos en Alexandreia Petrou diadochoi homologountai. Kai Stachun en to tes Konstantinoupoleos throno ho theios Andreas ant' ekeinou kathistesi, kai en te megale taute hagia polei Hierousalem ho men kurios Iakobon poiei, meta de Iakobon heteros egeneto, kai met' ekeinon heteros achris hemon, kai dia touto Tertoullianos en te pros Papianon epistole pantas tous episkopous apostolikous diadochous kalei. Touton ten diadochen ;kai ten apostoliken axian kai exousian kai Eusebios ho Pamphilou marturei kai haplos hoi pateres marturousin, ohus peritton enkatalegein, kai he koine kai archaiotate tes katholikes ekklesias sunetheia bebaioi. Propterea Damascenus quarta ad Africanos epistola dixit, universam Ecclesiam fuisse episcopis generaliter commissam; et Clementem primum Romæ episcopum, et Evodium Antiochiæ et Marcum Alexandriæ Petri successores fuisse, nemo non confitetur. Item et divus Andreas Stachymum throno Constantinopolitano suum in locum suffecit. Item in hac magna civitate sancta Jerusalem Jacobum ipse dominus constituit, Jacobo deinde alter et huic deinceps alter ad nos usque successit. Unde et Tertullianus epistola ad Papianum episcopos omnes apostolorum vocat successores. Horum denique successionem et apostolicam dignitatem juxta ac potestatem Eusebius quoque Pamphili et omnes prorsus patres, quos hic recensere supervacanuum esset, contestantur, et communis ac prima Ecclesiæ Catholicæ vel nascentis consuetudo confirmat.

Hoti de diapherei to episkopikon axioma tou haplos hiereos, delon. Ho gar hiereus cheirotoneitai hupo tou episkopou, episkopos de ou cheirotoneitai hupo hiereos, all' hupo duo e trion archiereon, hos ho apostolikos bouletai kanon. Kai ho men hiereus eklegetai hupo tou episkopou, ho de archiereus ouk eklegetai hupo ton hiereon eit' oun presbuteron, out' eklegetai hupo politikon archonton, all'

Superiorem vero esse simplici sacerdotio pontificiam dignitatem, vel inde liquet, quod sacerdotem ordinet episcopus, non vero ab sacerdote sed a duobus tribusve pontificibus juxta apostolorum canones episcopus ordinetur. Et sacerdos quidem eligitur ab episcopo; episcopus vero nequaquam ab sacerdotibus sive presbyteris neque etiam ab sæculi principibus quantacunque

hupo tes sunodou tes anotato ekklesias tou klimatos ekeinou, en ho keitai he polis he dexomene ton cheirotonethesomenon, he toulachiston hupo tes sunodou tes eparchias ekeines, en ho dei ginesthai ton episkopon. Ei de pote kai he polis eklegoi, all' ouch haplos; he gar ekloge te sunodo anapheretai, kai ei men doxoi tauten kata kanonas kalos echein, ho eklechtheis proballetai dia tes cheirothesias men ton episkopon, te epiklesei de tou panagiou pneumatos; ei de me, hon bouletai he sunodos, ekeinos kai probibazetai. Kai ho men hiereus eis eauton sozei ten, hen eilephen, exousian kai charin tes hierosunes, ho episkopos de kai heterois metadidosi. Kai ho men ede labon to tes ierosunes axioma hupo tou episkopou, baptisma monon telei to hagion kai euchelaion, ierourgei ten anaimakton thusian kai metadidosi to lao to panagion soma kai haima tou kuriou emon Iesou Chpistou, chriei tous baptizomenous to hagio muro, stephanoi tous kata nomon gamountas eusebeis, euchetai uper ton asthenon kai huper pases soterias kai aletheias epignoseos panton anthropon, exairetos d' huper tes ton eusebon zonton kai tethneoton apheseos kai sunchoreseos ton hamartion. Ei de kai dokime kai arete diapheroi, labon exousian para tou episkopou diorthoi tous pros auton erchomenous eusebeis, kai eis ten pros ktesin tes virtute eximiis eligitur, sed ab supremæ Ecclesiæ illius tractus conventu, in quo urbs illa est, cui is, qui ordinandus est, destinatur, vel certe ab hujus provinciæ synodo, in qua opus est episcopum consecrari. Sin vero quandoque et civitas elegerit, at non una electum statuit: etenim ad Synodum defertur electio, quam si canonicam illa duxerit, impositione manuum episcoporum et Sancti Spiritus invocatione, qui electus est episcopus renuntiatur; sin minus, quemcunque synodus ipsa voluerit, ille præficitur. Rursum quam sacerdotii potestatem et gratiam sacerdos accepit, in se ipso conservat, episcopus vero ceteris impertitur. Et ille quidem sacerdotali dignitate ab episcopo initiatus tantummodo baptismum extremamque administrat unctionem, incruentum offert sacrificium, et Domini nostri Jesu Christi corpus et sanguinem populo distribuit, sancto unguento baptizatos ungit, fideles legitime nubentes coronat, orat pro infirmis, utque omnes salvi fiant homines et ad veritatis agnitionem perveniant, deprecatur, præcipue vero pro remissione et venia peccatorum fidelium tam vivorum quam defunctorum. Si vero experientia et virtute præstiterit, facta sibi ab episcopo potestate, venientes ad se fideles emendat, eisque

ouraniou basileias hodon podegetei, kai kerux tou ierou procheirizetai euangeliou. Ho de archiereus kai touton hapanton diakonos estin, epeideper autos estin, hos eiretai, pege ton theion musterion kai charismaton dia tou hagiou pneumatos, kai to hagion muron monotatos epitelei. Kai hai cheirotoniai panton ton en te ekklesia taxeon kai bathmon toutou eisin idiai; kai kata proton kai huperteron logon houtos desmei kai luei, kai Theo he krisis euapodektos, hos ho kurios eireke. Kai to hieron euangelion didaskei kai tes eusebous hupermachei pisteos kai tous parakouontas hos ethnikous kai telonas tes ekklesias apodiistesi, kai tous hairetikous aphorismo kai anathemati kathupoballei, kai ten psuchen hautou tithesin huper ton probaton. Ex hon kataphanes estin, anantirrhetos diapherein ton episkopon tou haplos hiereos kai plen autou me dunamenous pantas tous en to kosmo hiereis ekklesian Theou poimanai e holos kubernesai. ad coelestis regni possessionem viam ostendit atque sancti evangelii prædicator initiatur. Episcopus autem horum omnium et ipse quidem minister est, utpote qui divinorum mysteriorum gratiarumque fons per Spiritum Sanctum, uti jam diximus, exsistat: sed et sanctum unguentum solus ille conficit et omnium officiorum et graduum, qui in Ecclesia sunt, ordinationes ad ipsum attinent, ac primario et sublimiori modo ligat et solvit, sententiam ejus approbante Deo, uti et Dominus spospondit. Insuper sacrum evangelium annunciat, ac pro fide orthodoxa decertat: et audire renuentes ceu ethnicos et publicanos ab Ecclesia ejicit, hæreticosque excommunicationi et anathemati subjicit, ac denique suam pro ovibus animam ponit. E quibus evidenter et invictissime constat, ab sacerdote simplici distingui episcopum, quo deficiente nec omnes, qui in mundo sunt, sacerdotes pascere ecclesiam possunt, nec omnino gubernare.

Alla kalos legetai tini ton pateron, ou rhadion, hairetikon andra suneton heurein. Katalipontes gar houtoi ten ekklesian, enkateleiphthesan hupo tou hagiou pneumatos kai ouk emeinen en autois sunesis oute phos alla skotos kai porosis. Ei gar me toiauta peponthasin, ouk an

At enim, ut recte quidam patrum ait, haud ita facile hæreticorum quempiam reperias sapientem. Quum enim ab Ecclesia illi defecerint, ab eis Sanctus etiam Spiritus abscessit et omnis intelligentiæ ac luminis expertes facti tenebris et coecitate sunt involuti. Id enim

pros ta phanerotata antiteinainto, ex hon esti kai to tes episkopikes mega ontos musterion hupo tes graphes didaskomenon, hupo te pases ekklesiastikes historias kai sungraphes hagion sungraphomenon te kai marturoumenon, kai hupo tes katholikes ekklesias aei ginomenon te kai homologoumenon. ipsis ni contigisset, haudquaquam rebus ita obniterentur apertissimis, cujusmodi profecto magnum episcopatus sacramentum est, quod Scriptura nobis indicit, quod omnium annalium ecclesiasticorum monumenta et sanctorum Scripta contestantur, quod denique Catholica Ecclesia nunquam non credidit et sine intermissione tenuit. Horos ia. Decretum XI.

Pisteuomen mele tes katholikes ekklesias einai pantas kai monous tous pistous, tous ten tou soteros Christou delade amometon pistin hupo te ekeinou tou Christou kai ton apostolon kai ton hagion oikoumenikon sunodon deichtheisan, adistaktos presbeuontas, kan kai tines ex hauton hamartiais pantoiais hupeuthunoi eien. Ei gar me en mele tes ekklesias hoi pistoi men, hamartiais de suzontes, ouk an hupo tes ekklesias ekrinonto. Nun de krinomenoi hup' autes, eis te metanoian proskaloumenoi kai eis ton tribon ton soterion entolon podegetoumenoi, kan kai eti hamartiais rhupainointo, monon di auto touto, hoti ou peptokasin eis apognosin kai hoti tes katholikes kai eusebous antechontes pisteos mele tes katholikes ekklesias eisi kai ginoskontai.

Credimus Ecclesiæ Catholicæ membra esse omnes ac solos fideles, eos nimirum, qui Salvatoris Christi fidem, ab ipso quidem Christo et ab Apostolis nec non et ab sanctis synodis oecumenicis traditam, firma mente servant illibatam, quamvis eorum aliqui variis peccatis sint obnoxii. Nisi enim essent Ecclesiæ membra, qui fidem quidem habent, sed in peccatis vivunt, utique non judicarentur ab Ecclesia. Nunc autem, quum et ab Ecclesia judicentur, et ad poenitentiam incitentur, et in salutarium mandatorum semitam deducantur, etiamsi peccatis sordescant, eo solum, quod in desperationem non sunt prolapsi, sed Catholicam et rectam fidem retinent, Ecclesiæ Catholicæ membra sunt et reputantur.

Horos ib'. Decretum XII.

Pisteuomen hupo tou hagiou pneumatos didaskesthai ten katholiken ekklesian. Auto gar estin ho alethes parakletos, hon pempei para tou patros ho Christos tou didaskein ten aletheian kai to skotos apo tes ton piston dianoias apodiokein. He tou hagiou pneumatos homos didache ouk amesos alla dia ton hagion pateron kai kathegemonon tes katholikes ekklesias kataglaizei ten ekklesian, Hos gar he pasa graphe esti te kai legetai logos tou hagiou pneumatos, ouch hoti hamesos hup' autou elalethe, all' hoti hup' autou dia ton apostolon kai propheton; houto kai he ekklesia didasketai men hupo tou zoarchikou pneumatos alla dia mesou ton hagion pateron kai didaskalon (hon kanon hai oikoumenikai kai hagiai homologentai sunodoi; ou gar touto pausomai muriakis legein), kai dia touto ou monon pepeismetha, alla kai alethes kai bebaion anamphibolos einai homologoumen, ten katholiken ekklesian adunaton hamartesai e holos planethenai e pote to pseudos anti tes aletheias eklexai. To gar panagion pneuma aeipote energoun dia ton pistos diakonounton hagion pateoon kai kathegemonon pases hopoiasoun planes ten ekklesian apallattei.

Credimus ab Spiritu Sancto doceri Catholicam Ecclesiam. Quippe verus consolator ipse est, quem ad docendum fideles veritatem expellendasque eorum e mentibus tenebras Christus a Patre mittit. Porro haudquaquam immediate sed per sanctos patres et Ecclesiæ Catholicæ præpositos Ecclesiam ipsam doctrina Sancti Spiritus illuminat. Quemadmodum enim verbum Sancti Spiritus Sacra Scriptura est et dicitur, non quod ab ipso immediate sed per Apostolos et Prophetas fuerit enunciata: ita et ab vivifico Spiritu docetur quidem Ecclesia, sed medio sanctorum patrum doctorumque magisterio (quibus sanctæ synodi oecumenicæ regulæ instar exstitere; quod millies dixero) ac propterea errare aut aliquatenus decipi, aut aliquando pro veritate mendacium eligere Catholicam Ecclesiam non posse nedum censemus, at etiam id ipsum ceu verum ac certissimum constanter profitemur. Etenim per sanctos patres ac præpositos fideliter administrantes jugiter operans Spiritus Sanctus omnem quemcunque ab Ecclesia removet errorem.

Horos ig'. Decretum XIII.

Pistuomen ou dia pisteos haplos mones dikaiousthai ton anthropon alla dia pisteos kai energoumenes dia tes agapes, tauton eipein, dia tes pisteos kai ton ergon. To de ten pistin cheiros ergon apoplerousan antilambanesthai tes en Christo dikaiosunes kai prosaptein hemin eis soterian, porrho pases eusebeias ginoskomen. Houto gar ennooumene he pistis pasin epharmostheie kai, ouk an eie ho me sozomenos, hoper antikru pseudos esti. Tounantion de mallon pisteuomen, hoti ou tes pisteos anaphorikon alla ten ousan en hemin pistin dia ton ergon dikaioun hemas para Christou. Ennooumen de ta erga ou marturas ten emeteran klesin epibebaiountas, alla karpous kath' heautous ontas, di hon he pistos lambanei to emprakton kai kath' heauta axia dia tas theias epangelias tou komisasthai hekaston ton piston ta dia tou somatos auto pepragmena, ei t' agathon eite kakon delonoti.

Credimus non sola fide simpliciter, sed ea, quæ per caritatem operatur, id est, fide atque operibus hominem justificari. Quod vero fides, quasi manus adimplens munus, justitiam, quæ in Christo est, apprehendat, nobisque applicet ad salutem, ab omni pietate longissime esse censemus. Enimvero sic intellecta fides omnibus conveniret, unde et ad salutem nemo non perveniret; quod aperte falsum est. Imo contrarium credimus, scilicet non fidei correlativum sed ipsam, quæ in nobis est, fidem per opera Christi munere nos justificare. Porro certitudinis vocationis nostræ argumenta esse hujusmodi opera nequaquam intelligimus, sed fructus ex se ipsis, per quos efficax redditur fides, eaque ex divinis promissionibus esse talia dicimus, pro quibus recipere unusquisque fidelium dignus exsistat, prout gessit in corpore suo, sive bonum sive malum. Horos id'. Decretum XIV.

Pisteuomen ton anthropon katolisthesanta te parabasei parasumblethenai kai homoiothenai tois ktenesi, tout' estin, amaurothenai kai tes teleiotetos kai apatheias ekpesein, ou men kai tes hes etuche para tou

Credimus hominem transgressione lapsum comparatum esse et assimilatum jumentis, id est, debilitatum et a perfectione ac passionum immunitate excidisse, haudquaquam tamen hujus, quam ab

akros agathou Theou phuseos kai energeias exestekenai. Houto gar ouk an en logikos kai hepomenos oud' anthropos; all echein ten phusin auten, he ektistai kai ten tes phuseos energeian, hetis esti to autexousion, zosan kai energon; hoste kata phusin dunasthai haireisthai men kai ergazesthai to kalon, pheugein de kai musattesthai to kakon. Atopon gar to ten kalen tou akros agathou demiourgetheisan phusin amoiron agathes energeias homologein. Touto gar kaken einai ten phusin legein estin; hou ti asebesteron; He gar energeia tes phuseos ertetai, he phusis de tou demiourgou; ei kai ho tropos diapherei. Hoti de dunatai ho anthropos phusei ergazesthai to agathon, hupainittetai men kai ho kurios legon, kai tous ethnikous agapan tous agapontas autous. Didasketai de saphestata kai hupo tou Paulou Rhom. prot. keph. ith'. kai allachou rhetos, en hois phesi, ta me nomon echonta ethne phusei ta tou nomou poiein. Ex hon phaneron kai touto, hoti delade adunaton, hoti poiesei ho anthropos agathon, hamartian einai. To gar kalon adunaton kakon einai. Ginomenon mentoi phusei mone kai psuchikon ouchi de kai pneumatikon poioun ton meterchomenon, ou sumballetai pros soterian haplos aneu pisteos, all' oude men pros katakrisin; oude gar endechetai. to kalon, he toiouton, optimo Deo acceperat, naturæ virtutisque naturalis jacturam fecisse. Alioqui enim rationalis jam non esset ac proinde nec homo: imo vero ejusdem et modo credimus esse naturæ, quam, quum crearetur, accepit, imo et eadem naturali virtute utique viva et efficaci quæ est facultas liberi arbitrii pollere, ita ut possit naturaliter eligere et operari bonum ac fugere et odisse malum. Minus quippe rationi consentaneum videtur, ut naturam bonam ab summo bono conditam cujuscunque operationis bonæ confiteamur expertem. Hoc enim est, naturam esse malam, dicere; quo quid magis impium? A natura etenim operatio pendet, et ab opifice natura, etsi ratione diversa. Posse autem hominem naturaliter operari bonum, innuit vel ipse dominus, ethnicos redamare dicens eos, a quibus amantur. Sed et hoc ipsum manifestissime Paulus edocet ad Romanes (I. 19), et alibi expressis verbis, ubi ait, gentes, quæ legem non habent, naturaliter, quæ legis sunt, facere. Ex quibus et hoc quoque manifestum est, nimirum fieri non posse, ut bonum, quod facit homo, sit peccatum. Quippe impossibile est, malum esse quod bonum est. Quod autem fit naturaliter solum, et quod animalem non vero etiam spiritalem facit auctorem

kakou genesthai aitian. En tois anagennetheisi de, hupo tes charitos kai meta tes charitos energoumenon teleion apergazetai kai soterias axion poieitai ton energounta. suum, sine fide nihil omnino confert ad salutem, sed nec ad damnationem; neque enim bonum, qua tale, aliquando contingit mali caussam exsistere. In regeneratis vero illud, quod fit sub gratia et cum gratia, perfectum facit et salute dignum præstat operantem.

Ho anthropos toigaroun pro tes anagenneseos dunatai phusei klinein pros to kalon kai haireisthai kai ergazesthai to ethikon kalon. Anagennetheis de hina poie to pneumatikon kalon—soterias gar onta paraitia tou pistou ta erga kai hupo charitos huperphuous energoumeua kai pneumatika eikotos onomazetai—ananke proegeisthai kai prophthanein ten charin, hon tropon eireto en tois peri proorismou; hoste meden dunasthai ex heautou tes kata Christon zoes axion ergon ektelesai, ex heautou mentoi echein to thelesai e me thelesai te chariti sunkatatethenai.

Potest igitur naturaliter homo nondum regeneratus ad bonum morale propendere illudque eligere et operari: ut vero spirituale bonum regeneratus operetur nam et spiritualia merito vocantur fidelium opera, quæ caussa salutis exsistunt et ex supernaturali gratia fiunt præire ac prævenire gratiam necesse est, quemadmodum de prædestinatione agentes diximus, ita ut nullum omnino Christianæ vitæ dignum possit ex se ipso opus edere; quamquam ex se ipso habet velle aut nolle assentiri gratiæ. Horos ie. Decretum XV.

Pisteuomen ta euangelika musteria en te ekklesia einai, kakeina einai hepta. Elattona gar e meizona arithmon musterion en te ekklesia ouk echomen; epeide ho para ton hepta ton musterion arithmos hairetikes phrenoblabeias estin apokuema. Ho de ton hepta para tou hierou euangeliou nomotheteitai kai sunagetai, hos kai ta loipa tos

Credimus esse in Ecclesia Evangelica Sacramenta, eaque septem. Nec minorem majoremve in Ecclesia Sacramentorum numerum admittimus; siquidem hæreticorum dementiæ foetus est alius sacramentorum numerus quam septenarius, qui non secus ac cetera Catholicæ fidei dogmata in Evangelio statuitur et ex ipso colligitur.

katholikes pisteos dogmata. Autika gar ho kurios to men hagion baptisma dia tou; poreuthentes matheteusate panta ta ethne, baptizontes autous eis to onoma tou patros kai tou huiou kai hagiou pneumatos, kai tou; ho pisteusas kai baptistheis sothesetai, ho de apistesas katakrithesetai, paradedoke. Ac primo quidem Baptismi sacramentum Dominus tradidit, quando dixit: Euntes docete omnes gentes, baptizantes eos in nomine patris et filii et Spiritus Sancti; item et quum dixit: Qui crediderit et baptizatus fuerit, salvus erit: qui vero non crediderit, condemnabitur.

To de tes bebaioseos, tauton eipein, tou hagiou murou kai hagiou chrismatos, dia tou; humeis de kathesate en te polei Hierousalem, heos an endusesthe dunamin ex hupsous. Hen enedusanto te epidemia tou hagiou pneumatos, kai tauten deloi to tes bebaioseos musterion, peri hou kai Paulos deuteras pros Korinthious kephalaio proto, kai tranoteron dia tou Areopagitou Dionusiou dialegetai.

Confirmationis vero seu unguenti sacri et sancti chrismatis, quum dixit: Vos autem sedete in civitate Jerusalem, quoadusque induamini virtute ex alto. Hac autem per Sancti Spiritus adventum sunt induti, et hanc declarat confirmationis sacramentum. De quo et Apostolus II. Corinth. cap. I. et apertius per Dionysium Areopagitam disseritur.

Ten de hierosunen dia tou; touto poieite eis ten emen anamnesin, kai dia tou; hosa an desete kai lusete epi tes ges, estai dedemena kai lelumena en tois ouranois.

Sacramentum Ordinis tradidit, dicens: Hoc facite in meam commemorationem; item et quum dixit: Quæcunque ligaveritis et solveritis super terram, erunt ligata et soluta in coelis.

Ten de anaimakton thusian dia tou; labete, phagete; touta esti to soma mou, kai; piete ex autou pantes, touto esti to aima mou to tes kaines diathekes, kai tou; ean me phagete ten sarka tou huiou tou anthropou, ouk echete zoen en heautois.

Incruentum vero tradidit sacrificium dicens: Accipite et manducate, hoc est corpus meum; et: Bibite ex hoc omnes, hic est sanguis meus Novi Testamenti; item et quum dixit: Nisi manducaveritis carnem filii hominis; non habebitis vitam in vobis.

Ton de gamon meta to eipein ta en

Sacramentum vero matrimonii

te palaia peri autou eiremena dia tes hoion episphragiseos tou; ohus ho Theos sunezeuxen, anthropos me chorizeto, hon kai ho theios apostolos mega epikalei musterion. tunc tradidit, quum recensitis velut ejus in obsignationem iis, quæ de illo in veteri testamento scripta sunt, ait: Quos Deus conjunxit, homo non separet. Quin et magnum ab apostolo sacramentum appellatur.

Ten de metanoian, hetini esti summiktos he musteriake exomologesis, dia tou; an tinon aphete tas hamartias, aphientai autois; an tinon kratete, kekratentai, kai tou; ean me metanoesete, hosautos apoleisthe.

Poenitentiam, in qua sacramentalis includitur confessio, tunc tradidit, quum dixit: Quorum remiseritis peccata, remittuntur eis; quorum retinneritis, retenta sunt; item et quum dixit: Nisi poenitentiam habueritis; omnes similiter peribitis.

To de hagion elaion eit' oun euchelaion legetai para to Marko, martureitai de rhetos hupo tou adelphotheou.

Sanctum denique oleum sive extrema unctio apud Marcum legitur, et aperto Jacobi fratris domini testimonio comprobatur.

Sunkeitai de ta musteria ek tou phusikou kai huperphuous; ouk eisi de psila semeia ton epangelion tou Theou. Houto gar ouk an dienenoche tes peritomes, hou ti athlioteron; Homologoumen d' auta einai organa drastika tois muoumenois charitos ex anankes. Apoptuomen de hos allotrion tes Christianikes didaskalias to ten akeraioteta ton musterion apaitein ten chresin tou geinou pragmatos; antikeitai gar to musterio tes prosphoras, ho rhemati huparktiko nomothetethen kai te epiklesei tou hagiou pneumatos hagiasthen teleioutai te huparxei tou semainomenou, tou somatos delade kai

Porro naturali et supernaturali constant sacramenta: neque nuda illa sunt divinarum signa promissionum, quippe ita nihil ab circumcisione discreparent; quo quid miserabilius dici possit? Imo vera ea esse instrumenta his, qui initiantur illis, gratiam necessario conferentia, confitemur. Quod autem rei terrenæ usum sacramentorum integritas necessario exigat, ab doctrina Christiana alienum id omnino existimamus, utpote eucharistiæ sacramento contrarium, quod ab substantiali quidem verbo institutum et a sancto spiritu sanctificatum, rei, quam significat, nimirum

haimatos tou Christou. Kai proegeitai he toutou teleiosis anankaios tes chreseos. Ei gar pro tes chreseos me en teleion, ouk an ho kakos chromenos krima heauto esthie kai epinen; epei psilou artou kai oinou en meteschekos. Nun d' anaxios metechon krima eauto esthiei kai pinei; hoste ouk en te chresei alla kai pro tes chreseos echei to tes eucharistias musterion ten teleiosin. Eti aporrhiptomen hos katharma ti kai miasma to; ellipos gar echouses tes pisteos zemioutai he holokleria tou musteriou. Hoi gar hairetikoi, ohus ten hairesin aposeisamenous kai prostethentas te katholike ekklesia, dechetai he ekklesia; kaitoi ellipe eschekotes ten pistin teleion elabon to baptisma; hothen teleian husteron ten pistin kektemenoi ouk anabaptizontai. corporis et sanguinis Christi, præsentia perficitur. Et prius quidem in se necessario perfectum est quam cedati in usum. Etenim ni completum esset ante usum, suum utique non mauducaret ac biberet ille judicium, qui eo male utitur; quandoquidem nudum panem et vinum sumeret. Atqui judicium sibi manducat et bibit, qui sumit indigne. Eucharistiæ itaque sacramentum nequaquam in usu sed ante usum suum obtinet complementum. Deinde et hanc quaque sententiam, videlicet integritati sacramenti dispendium afferre defectum fidei, ut exitialem et abominandam rejicimus. Nam et hæresim abjurantes fidemque Catholicam amplectentes hæreticos Ecclesia recipit, qui quamvis fidei defectu laborantes perfectum baptisma receperunt: unde nec eos denuo baptizat, ubi perfectam fidem sunt adepti.

Horos is'. Decretum XVI.

Pisteuomen to hagion baptisma, to diatagen men para tou kuriou, ginomenon de en onomati tes hagias triados, einai ton anankaiotaton. Choris gar autou oudeis dunatai sothenai, hos ho kurios phesin; hostis ou me gennethe ex hudatos kai pneumatos, ou me eiselthe eis ten basileian ton ouranon. Kai dia touto estin anankaion kai tois netiois, epeide khakeina

Credimus sanctum Baptisma, a Domino quidem institutum et in nomine sanctæ Trinitatis collatum, esse summe necessarium. Etenim sine illo salvari nemo potest juxta Domini sententiam: Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu Sancto, non intrabit in regnum coelorum. Igitur et parvulis necessarium illud est, utpote qui rei quoque

upokeintai te archegono hamartia kai choris tou baptismatos ou dunatai tuchein tes apheseos; hoper ho kurios deiknuon ouk ephe merikos all' haplos kai katholou; hostis ou me gennethe, ho tauton esti to; pantas tous meta ten eleusin tou soteros Christou eiseleusomenous en te basileia ton ouranon dei anagennethenai. Ei de ta nepia anthropoi, eiper kai tauta deitai soterias; deitai soterias, deitai kai tou baptismatos. Kai ta me anagennethenta, hos me ten aphesin tes propatorikes hamartias labonta, hupokeitai te aidio tes hamartias anankes poine, kai hepomenos ou sozetai choris tou baptismatos; hoste dei anankaios kai ta nepia baptizesthai. Eti ta nepia sozetai, hos legetai para to Matthaio; ho de me baptistheis ou sozetai; kai ta nepia ara anankaios baptisthesontai. Kai en tais Praxesi legetai, hoti pasai hai oikiai ebaptizonto, ara kai ta nepia. Touto kai hoi palai pateres marturousi saphos, en hois kai Dionusios en to peri ekklesiastikes hierarchias. Kai Ioustinos pentekosto hekto zetemati, hos legei rhetos; axiountai de ton dia tou baptismatos agathon te pistei ton prospheronton auta to baptismati. Kai Augoustinos paradosin einai phesin apostoliken, ta paidia dia tou baptismatos sozesthai; kai allachouse; he ekklesia peccati originalis exsistant et solo possint baptismate mundari. Quod docens Dominus nequaquam de quibusdam tantum sed simpliciter et de omnibus dixit: Nisi quis renatus fuerit, etc. Quod item est ac si dixisset, omnes post Christi salvatoris adventum coelorum regnum ingressuros esse regenerandos. Si autem parvuli homines sunt, siquidem salute indigent, indigent et baptismate; et qui non regenerati decedunt, tamquam qui originalis peccati remissionem non acceperint, simpiternæ peccati poenæ de necessitate subjiciuntur et consequenter sine baptismo haudquaquam salvantur: quare necesse est, parvulos baptizari. Insuper salutem parvuli consequuntur, ut apud Matthæum dicitur: Non baptizatus autem non salvatur. Ergo necesse est, et parvulos baptizari. Et in Actis dicitur, familias totas fuisse baptizatas; ergo et parvulos. Sed et hoc ipsum Patres antiqui testantur evidenter, in quibus Dionysius de ecclesiastica hierarchia; Justinus quæstione quinquagesima sexta, ubi sic expresse loquitur: Bonorum, quæ per Baptismum adveniunt, digni fiunt fide eorum, a quibus sacros ad fontes offeruntur. Et Augustinus Apostolicam ait esse traditionem, parvulos, baptismo salvari. Item alibi: Alienos

tois brephesin heteron podas entithesin, hopos erchontai; heteron pardias, hopos pisteuosin; heteron glossan, hopos epangellontai. Kai allachou; he meter ekklesia meriken kardian ekeinois charizetai. infantibus pedes Ecclesia tribuit, ut ad se veniant; aliena corda, ut credant; linguam alienam, ut spondeant. Et rursum alibi: Cor illis singulare mater Ecclesia subministrat.

Ginetai de to baptisma di hules men hudatos katharou kai oudenos heterou hugrou. Apoteleitai de dia monou tou hiereos, kai kat' ananken aprophasiston echei ginesthai kai di heterou anthropou, plen orthodoxou kai skopon echontos ton armodion to theio baptismati. Apotelesmata de tou baptismatos, sunelonti phanai, proton he aphesis tou propatorikou plemmelematos kai hoson allon hamartion peprachos en ho baptistheis. Deuteron rhuetai ekeinon tes aidiou poines, hetini hupekeito, eite dia to archegonon hamartema eite di ha idikos epraxe thanasimos. Triton didosin autois ten athanasian; dikaioun gar autous ton proemartemenon naous Theou apokathistesin. Ouk esti d' eipein, me luesthai dia tou baptismatos pasas tas hoposoun pro toutou hamartias, alla menein men, ouk ischuein de. Touto gar asebeias tos eschates esti gemon kai arnesis mallon e holos homologia eusebeias; all' hoti pasa hamartia pro tou baptismatos ousa, e gegonuia aphanizetai, kai hos me ousa pote e gegonuia logizetai. Hoi gar tupoi tou baptismatos, pasai

Porro baptismi materia aqua pura est seu naturalis et non ullus alius liquor. Per solum autem sacerdotem perficitur; urgente tamen inexcusabili necessitate potest et per alium hominem conferri, modo sit orthodoxus et convenientem sacro baptismati scopum intendat. Effectus porro baptismi breviter recensendi. Primus est originalis peccati remissio et aliorum, quotquot voluntate propria is qui baptizatur admisit. Secundus ab æternis, quæ sive propter originale sive propter propria mortalia peccata manebant hominem, poenis eximit. Tertio inmortalitatem baptizatis impertitur, quippe a peccatis præcedentibus eos emundans in Dei templa restituit. Neque dicere licet omnia prorsus, quæ Baptismum præcessere, peccata, per hunc non deleri, sed manere quidem at non imputari. Extremæ etenim id impietatis est et pietatis abnegatio censenda magis quam confessio. Imo vero omne, quodcunque peccatum, quod ante baptismum aut est aut fuit, deletur atque perinde, ac si nunquam exstitisset, reputatur.

hekateron kai hai promenuousai kai teleiousai rheseis to baptisma ten teleian hupainittousi katharsin. Touto auto kai auta ta tou baptismatos onomata peristosin. Ei gar baptisma dia pneumatos kai puros, delon hoti kai teleia pasin he katharsis; to gar pneuma teleios kathairei. Ei phos, to skotos elusen; ei anagennesis, parelthe ta archaia. Tina de tauta, ei me ta hamartemata; Ei apekduetai ho baptizomenos ton palaion anthropon, ara kai ten hamartian. Ei enduetai ton Christon, ara anamartetos ginetai energeia dia tou baptismatos. Makran gar apo hamartolon ho Theos. Touto kai Paulos didaskei tranoteron legon; hosper dia tou henos hamartoloi katestathemen hoi polloi, houto dia tou henos dikaioi. Ei de dikaioi, ara hamartias eleutheroi. Ou gar dunatai, en tauto einai ten zoen kai ton thanaton. Ei alethos apethanen ho Christos, ara kai alethes he dia tou pneumatos aphesis. Etenim baptismi symbola et verba baptismum præsignantia ac perficientia perfectam munditiam designant, idemque et illa, quibus appellatur, vocabula confirmant. Si enim per spiritum et ignem perficitar baptismus, perfectam utique munditiam hunc esse, manifestum est, quum perfecte spiritus expurget; si lumen, tenebras dissipat; si regeneratio, utique vetera desiere; quæ porro vetera, nisi peccata? Veterem hominem, si qui baptizatur, exuit; ergo et peccatum. Christum si induit, igitur per baptismum a peccato mundus actu efficitur; longe enim a peccatoribus Deus. Hoc ipsum vero et apertius Paulus edocet, dicens: Sicut per unum peccatores constituti sumus multi, ita et per unum justi. Porro si justi, igitur et a peccato liberi; neque enim simul esse possunt vita et mors. Si vere mortuus est Christus; vera profecto est et per spiritum condonatio peccati.

Enteuthen de delon, panta ta baptisthenta kai koimethenta brephe anamphibolos sozesthai, prooristhenta dia tou thanatou tou Christou. Ei gar ektos pases esan hamartias; koines men, hoti elutrothesan to theio loutro, idikes de, hoti ta brephe me echonta energeia proairesin ouch hamartanei; ara kai sozetai. Entithesi de to baptisma kai charaktera

Hinc vero compertum, baptizatos parvulos et defunctos omnes dubio procul salutem consequi, per mortem Christi prædestinatos. Quum enim nullius rei sint peccati; non quidem omnibus communis, utpote jam divino lavacro mundati, neque etiam proprii, utpote qui actu electione carentes non peccant, certissime salvantur.

anexaleipton, hosper kai he hierosune. Kathos gar adunaton, ton auton dis ierosunes tuchein tes autes; houtos adunaton anabaptisthenai ton hapax horthos baptisthenta, kan kai muriais sumbebeken auton hupopesein hamartiais, e kai aute exomomosei tes pisteos. Thelon gar epistrepsai pros kurion analambanei ten hen apolesen huiothesian dia tou musteriou tes metanoias. Porro æque ac Ordo Baptismus characterem imprimit indelebilem: unde, quemadmodum eodem ordine initiari bis nemo potest; ita nec recte semel baptizatus iterum baptizari, ut in mille peccata forte prolapsus, imo ut a fide etiam apostata. Enimvero converti ad Dominum quisquis voluerit; eam, a qua exciderat, per Poenitentiæ sacramentum recuperat adoptionem.

Philip Schaff, The Creeds of Christendom, Volume 2: The Greek and Latin Creeds (1877). Public domain. Text from the Christian Classics Ethereal Library.